De val van Lehman Brothers - een tijdlijn
De val van Lehman, komende 15 september precies een jaar geleden, veroorzaakte immense ravage en toonde de verwevenheid van de mondiale financiële sector. De val van één zorgde voor problemen bij allen. Een tijdbalk vanaf de dag van het faillissement, een jaar vol economisch drama.
15: Lehman Brothers vraagt uitstel van betaling aan nadat de verlieslijdende bank geen koper kan vinden. De belangrijkste kandidaten Bank of America en het Britse Barclays bleken niet bereid de Amerikaanse zakenbank te kopen zonder overheidssteun. Merrill Lynch wordt overgenomen door Bank of America voor 50 miljard dollar.
16: De grootste verzekeraar ter wereld, AIG, wordt goeddeels genationaliseerd met 85 miljard dollar aan staatssteun. Koningin Beatrix zegt in de Troonrede op Prinsjesdag dat de Nederlandse economie er „relatief goed voor” staat.
18: De Amerikaanse regering kondigt een reddingsplan aan voor de financiële sector. Het pakket heeft een omvang van 700 miljard dollar. (Lees meer: Acht vragen over de duurste staatsingreep sinds de Grote Depressie)
21: Zakenbanken Morgan Stanley en Goldman Sachs geven hun vergunning van zelfstandige zakenbank op en worden ‘gewone’ banken.
28: De Belgische, Nederlandse en Luxemburgse overheid storten 11,2 miljard euro in Fortis en krijgen daarvoor 49 procent van de aandelen.
29: Het Amerikaanse reddingsplan wordt weggestemd in de Senaat. De Dow Jones keldert met 778 punten, de grootste daling ooit. (Lees meer: Zes vragen over afwijzing reddingsplan)
3: Nederlandse overheid neemt voor 16,8 miljard euro Fortis Nederland en ABN Amro Nederland over. Fortis raakte in liquiditeitsproblemen doordat consumenten hun spaargeld weghaalden en Fortis geen leningen meer kreeg van andere banken. (Lees meer: Reacties uit de financiële wereld op de nationalisatie)
6: De IJslandse bank Landsbanki komt in de problemen. Britse en Nederlandse internetspaarders van Icesave kunnen niet meer bij hun geld.
7: Minister Wouter Bos van Financiën meldt na EU-beraad in Luxemburg dat Nederland de garantie op spaargeld per direct verhoogt tot 100.000 euro.
8: Centrale banken in Europa, Amerika, Zwitserland, Groot-Brittannië en Zweden verlagen in een gecoördineerde actie hun belangrijkste rentetarieven met 0,5 procentpunt.
9: Minister Bos van Financiën en president Nout Wellink van De Nederlandsche Bank (DNB) maken bekend dat de Nederlandse staat per direct 20 miljard euro beschikbaar stelt voor de Nederlandse financiële sector om te voorkomen dat bedrijven in problemen komen.
Half oktober: Europese regeringen kondigen garantiefondsen aan en zetten miljarden klaar voor kapitaalinjecties banken.
19: ING, het grootste financiële concern van Nederland, krijgt een kapitaalinjectie van 10 miljard euro van de staat, die in ruil daarvoor een groot aantal bevoegdheden en bezittingen krijgt.
28: Aegon krijgt een financiële injectie van de Nederlandse overheid van 3 miljard euro. De verzekeraar versterkt daarmee zijn kapitaalspositie.
4: Barack Obama wint de presidentsverkiezingen in de Verenigde Staten.
13: Bank en verzekeraar SNS Reaal krijgt een kapitaalinjectie van 750 miljoen euro van de overheid en nog eens 500 miljoen euro van zijn grootaandeelhouder, Stichting Beheer SNS Reaal.
Half november: Eurozone officieel in de recessie. Nederland balanceert op de rand van de recessie, met twee kwartalen van nul procent groei. Japan komt voor het eerst sinds zeven jaar weer in recessie.
15: G20-top in Washington spreekt over maatregelen om de crisis te bezweren.
8: De Vereniging van Bedrijfstakpensioenfondsen (VB) zegt dat de meeste pensioenfondsen in 2009 de pensioenen niet zullen laten meestijgen met de inflatie. Een groot deel van de fondsen heeft een dekkingstekort.
11: Bank of America, de grootste bank van de Verenigde Staten, gaat 30.000 tot 35.000 banen schrappen, zo’n 10 procent van het personeelsbestand.
13: De Amerikaanse belegger Bernard Madoff, oud-topman van technologiebeurs Nasdaq, blijkt te zijn gearresteerd op verdenking van grootschalige beleggingsfraude van ruim 50 miljard dollar.
15: Madoff blijkt ook Nederlandse slachtoffer te hebben gemaakt. Fortis Bank Nederland dreigt een bedrag van 850 miljoen tot misschien zelfs 1 miljard euro te verliezen.
16: De Federal Reserve verlaagt de rente tot praktisch 0 procent in een poging de economische teruggang te stoppen.
)
Scroll naar rechts om de volledige tijdsbalk te zien.
19: SNS Bank gaat gebruikmaken van de garantieregeling van minister Wouter Bos door een obligatielening uit te geven van 2 miljard euro, waarvoor de Nederlandse staat garant staat.
26: ING schrapt 7.000 banen, topman Michel Tilmant stapt op en de Nederlandse overheid springt opnieuw bij met een miljardengarantie.
5: De klantenlijst van Madoff wordt gepubliceerd. Ook leden van de Nederlandse familie Fentener van Vlissingen blijken klant te zijn geweest bij Madoff.
17: Volgens nieuwe berekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) verslechtert de Nederlandse economie veel sneller dan verwacht. Voor 2009 wordt een krimp van 3,5 procent verwacht. In 2010 zullen er mogelijk 700.000 werklozen zijn. Premier Balkenende noemt de situatie „buitengewoon ernstig”.
21: ING schrijft een obligatielening van 4 miljard euro uit met garanties van de Nederlandse staat.
2: De Amerikaanse verzekeraar AIG meldt een recordverlies. De Dow-Jonesindex zakt naar het laagste punt in 12 jaar, onder de belangrijke grens van 7000 punten.
Begin maart: Centrale banken van de Verenigde Staten en Groot-Brittannië gaan over tot het drukken van geld om economie op gang te helpen. (Lees meer: De virtuele geldpers raakt op stoom)
6: De AEX duikt onder de psychologisch belangrijke grens van 200 punten gedoken. Deze stand is sinds de zomer van 1995 niet meer bereikt.
10: Het IMF maakt bekend dat de wereldeconomie in 2009 zal krimpen.
16: Topman Floris Deckers van Van Lanschot Bankiers is de eerste Nederlandse topbankier die openlijk zijn verontschuldigingen aanbiedt voor de rol van banken bij de crisis.
17: Verzekeringsbedrijf Eureko, het moederbedrijf van Achmea, schrapt 2.500 banen in Nederland.
23: Amerika onthult een nieuw reddingsplan. De regering zal met behulp van de private sector voor 500 miljard dollar aan ‘giftige’ hypotheekproducten kopen van banken. Het bedrag kan oplopen tot 1.000 miljard dollar.
2: De G20-top in Londen kondigt wereldwijd 1.000 miljard dollar aan steun aan om economie te helpen.
14: Goldman Sachs maakt weer winst, 1,8 miljard dollar.
22: De Nederlandse economie zal volgens het IMF in 2009 met bijna 5 procent krimpen. De wereldeconomie krimpt volgens hun berekeningen 1,7 procent.
4: Ruim één op de tien Europeanen zal in 2010 werkloos zijn, berekent de Europese Commissie.
8: Tien Amerikaanse banken zullen voor in totaal bijna 75 miljard dollar (56 miljard euro) aan nieuw kapitaal moeten binnen halen, blijkt uit stresstesten bij de 19 banken die overheidssteun hebben ontvangen.
20: Voor het eerst sinds het uitbreken van de crisis loopt de werkloosheid in Nederland fors. Nederland telde in april 469.000 werklozen, 34.000 meer dan een jaar geleden.
17: Obama kondigt grootschalige hervorming van het toezicht aan. Federal Reserve wordt machtiger en mag ingrijpen bij systeemrisico’s
24: De Europese Centrale Bank pompt 442 miljard euro in het financiële stelsel. Het is de grootste injectie ooit.
2: De Tweede Kamer stemt in met een kapitaalinjectie van 2,5 miljard euro aan ABN Amro.
2: De werkloosheid in de VS blijkt in juni te zijn gestegen tot het hoogste niveau in 25 jaar.
31: De krimp van Amerikaanse economie valt mee, slechts 1 procent in tweede kwartaal.
13: Frankrijk en Duitsland, de twee grootste economieën van Europa, zijn officieel uit de recessie. Nederland nog niet.
7: Basels comité scherpt kapitaalseisen voor banken aan.
9: Nederlandse banken komen vrijwillig met een beperking van de bonussen: vanaf 2010 mag de bonus van bestuurders niet hoger zijn dan hun vaste salaris. De beperking geldt niet voor andere werknemers van de banken, zoals handelaren.
14. De Amerikaanse president Barack Obama staat stil bij de val van Lehman een
jaar eerder, op 15 september 2008, door Wall Street streng toe te spreken.
Het zint hem niet dat Wall Street weer verder gaat waar het gebleven was:
bij ‘roekeloos gedrag’ en ‘moddervette
bonussen’ .