Buurtsites hebben hulp nodig
Rotterdam, 20 sept.
Rotterdam, 20 sept. - De inwoners van de ‘Amsterdamse buurten’ in Haarlem kunnen vanaf vandaag weer op internet terecht voor het wel en wee in hun wijk. Amsterdamsebuurten.nl, een verzamelplaats van lokaal nieuws en plaatselijke faits divers, beleeft een doorstart als Wijkkrant-Haarlem-Oost.nl. De initiatiefnemer, het Haarlems Dagblad, zette de site in januari op de ‘proefstand’ wegens geldgebrek. Maar door steun van de gemeente en semi-openbare instanties kan het in 2004 begonnen project nu verder als wijkkrant.
Amsterdamsebuurten werd destijds opgezet met de bedoeling lezers te betrekken bij de berichtgeving. Anders dan grote kranten als de Volkskrant en NRC Handelsblad, die hun sites grotendeels reserveren voor redactionele artikelen en berichten van persbureaus, mag in principe iedereen content aanleveren. De bijdragen van burgerjournalisten kunnen variëren van ‘hard’ nieuws, zoals een aanrijding, tot een sfeerverslag van de buurtbarbecue. Op het oude buurtweblog schreef ene Mariska op 30 augustus bijvoorbeeld over „het gebruikelijke broodje warme beenham op de knoedelmarkt”.
Vergelijkbare projecten bestaan in Utrecht en Twente. RTV Utrecht, een regionaal radio- en tv-station, trekt met zijn website Unieuws.nl tientallen bloggers, van Loenen tot Lopik. Het regionale dagblad Tubantia heeft inmiddels in negen Twentse steden en dorpen een virtueel dorpsplein (via Haaksbergen.tctubantia.nl).
Door het publiek ruimte op internet te geven, komen de gevestigde media tegemoet aan de veronderstelde behoefte van veel lezers aan een stem in de berichtgeving. „Mensen willen graag wat kwijt’’, zegt Léon Klein Schiphorst, projectleider van Wijkkrant-Haarlem-Oost. Een grotere betrokkenheid bij de site kan leiden tot een grotere vraag naar de papieren uitgave van de krant. „Het gaat er om zo veel mogelijk mensen in een regio aan jouw medium te binden”, zegt bestuurslid Jan Wegstapel van Wegener, uitgever van Tubantia en zes andere regionale bladen. „Bovendien”, aldus Klein Schiphorst, „kan de tip van een lezer leiden tot nieuws dat de papieren krant haalt”.
Lokale nieuwssites zijn in theorie hét antwoord op de veranderende nieuwsconsumptie, vindt Piet Bakker. Deze communicatieonderzoeker van de Universiteit van Amsterdam wijst op de afnemende vraag naar kranten met (inter)nationaal nieuws en op het toenemende internetgebruik. „Tel daarbij op dat mensen altijd belangstelling hebben voor het nieuws om de hoek, en je hebt de ideale mix voor lokale nieuwssites.”
De praktijk blijkt echter minder eenduidig. „Dat mensen zelf berichten gaan schrijven is bij ons niet van de grond gekomen”, aldus Frans Blok. De voormalig hoofdredacteur van het Limburgs Dagblad lanceerde in 2004 GMSbuurt.nl, een site voor en door een volksbuurt in Heerlen. Blok zegt dat het project zijn redactie wel deed inzien wat mensen op wijkniveau bezighoudt. „Een losse stoeptegel, een omgewaaide boom. Zo klein moet je het zien.”
Maar de betrokkenheid van bewoners was sterk afhankelijk van de inzet van die ene krantenredacteur die was vrijgemaakt voor het project. „Zodra hij weg was, zakte alles in.” Blok wijst er op dat één redacteur veel is voor een krant waar vorig jaar honderd banen werden geschrapt. Uit personeelsgebrek werd het project vorig jaar gestopt.
Klein Schiphorst: „Zonder begeleiding is zo’n project kansloos.” Wijkkrant-Haarlem-Oost wordt daarom gemaakt met medewerking van een professionele journalist.
Een ander probleem is het ontsporen van de discussies op websites. Bezoekers die scheldpartijen beginnen, of zinloze bijdragen ‘posten’. En hoe weet je of een interessante tip op waarheid berust? Om deze reden controleren RTV Utrecht en Tubantia alle tips die ze willen gebruiken voor hun ‘oude’ medium. Voor de site hanteert Tubantia minder strikte regels. „De charme is juist dat de burger zelf aan het woord komt”, zegt Wegstapel. Volgens hem is er geen sprake van kannibalisatie – bezoekers die de sites van de Wegener-kranten verlaten voor de nieuwe Wegener-sites. „Ze vullen elkaar aan.”
De grootste achilleshiel is de traditionele voorkeur van adverteerders voor gedrukt papier. „De enige online content waaraan je geld kunt verdienen is porno en beurskoersen”, zegt Piet Bakker. Klein Schiphorst beaamt dit. Zijn digitale krant moet om de paar weken ook in printversie gaan verschijnen. „Daar zou uiteindelijk de winst in moeten zitten.”