Minder behandelingen door tekort aan isotopen
Rotterdam, 4 sept. De kernreactor in Petten, een van de belangrijkste producenten van medische isotopen, blijft ten minste tot 25 oktober buiten bedrijf. Door bijkomende problemen bij reactoren in het buitenland beschikken Nederlandse ziekenhuizen volgende week over slechts 40 procent van de benodigde isotopen, waardoor diagnoses en behandelingen moeten worden uitgesteld.
Dat zegt Fred Verzijlbergen, voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Nucleaire Geneeskunde. Na volgende week kan de kernreactor in Canada het grootste deel van de benodigde isotopen leveren, maar er blijft een tekort tot eind oktober. In het slechtste geval krijgen ziekenhuizen volgens Verzijlbergen tot een kwart minder isotopen dan zij nodig hebben. Isotopen worden veel gebruikt in de behandeling van kanker.
Het Academisch Medisch Centrum in Amsterdam krijgt volgende week maar een kwart van de hoeveelheid isotopen die nodig is voor onderzoek, zegt Berthe van Eck, hoogleraar nucleaire cardiologie in het AMC . „Het meest nijpend is het tekort aan de stof technetium”, zegt zij. „Dat gebruiken wij veel voor routine-onderzoek, het stellen van diagnoses bij hart-, kanker- en nierpatiënten.”
Wat zijn isotopen?
|
De reactor in Petten maakt radioactieve materialen, ‘isotopen’. Deze worden veel gebruikt bij chemotherapie tegen kanker. Een van de belangrijkste is molybdeen-99, dat vervalt tot technetium-99. Dat zendt straling uit, die met een camera in beeld te brengen is in allerlei weefsels. Andere isotopen dienen voor stralingstherapie. Jodium-131 wordt ingespoten bij schildklierkankerpatiënten. De stof doodt in de schildklier kankercellen. Veel radioactieve isotopen blijven maar een paar dagen goed. Daardoor is het nauwelijks mogelijk om ze op voorraad te houden of uit Canada aan te voeren. |
Spoedgevallen en patiënten die zijn opgenomen krijgen voorrang. „Daarna ga je kijken wat je over hebt voor de routinegevallen. Bijvoorbeeld een patiënt met pijn op de borst waarvan de cardioloog wil weten of het te maken heeft met de doorbloeding van de hartspier.”
De Hoge Flux Reactor in Petten produceert 30 tot 40 procent van de isotopen voor ziekenhuizen wereldwijd. De reactor werd eind juli stilgelegd voor een maand groot onderhoud. Tijdens dat onderhoud werden in het koelwater bellenspoortjes gevonden met een onbekende oorzaak. Door veiligheidsvoorschriften moet de reactor dichtblijven tot de oorzaak gevonden is.
Het probleem in Petten komt op een moment dat ook de andere vier producenten van medische isotopen niet op volle kracht draaien. De reactor in Parijs ligt een maand stil voor onderhoud en die in Zuid-Afrika is na onderhoud vandaag weer opgestart. Een verwerkingsfabriek in België kampt met een jodiumlekkage. De reactor in Canada sloot het onderhoud vorige week af. De eerste isotopen uit Canada komen vanavond aan in Nederland.