Meer Amerikaanse troepen naar Afghanistan
Rotterdam, 22 nov. De Verenigde Staten gaan in de komende twee jaar 25- à 30.000 extra militairen sturen naar het gevaarlijke zuiden en oosten van Afghanistan.
Alleen al in de zuidelijke provincie Uruzgan, waar op dit moment de Nederlanders de leiding hebben, zullen in de loop van volgend jaar honderden Amerikaanse soldaten neerstrijken. Daarbij gaat het vooral om instructeurs voor het opleiden van het Afghaanse leger en politie en om ondersteunende eenheden met helikopters.
Van Middelkoop woonde de afgelopen dagen een bijeenkomst van NAVO-ministers in het Canadese Cornwallis bij. Tijdens de topontmoeting gaf de Amerikaanse minister van Defensie Robert Gates tekst en uitleg over de Amerikaanse troepenuitbreiding.
Nederland heeft nog tot 2010 het commando in Uruzgan. Minister Van Middelkoop zei vandaag tegen het NOS-journaal „er alle vertrouwen” in te hebben „dat het gaat om een versterking en niet om een vervanging.”
Volgens een woordvoerder van Van Middelkoop hebben de Amerikanen „heel nadrukkelijk” laten weten zich te zullen conformeren aan de strategie van de NAVO-partners in het zuiden, die meer de nadruk legt op ontwikkeling en wederopbouw dan op vechten tegen de Talibaan. „Gates was er heel open en duidelijk over dat er gekozen zou worden voor een civiele aanpak”, aldus de woordvoerder. „De Amerikanen hebben te kennen gegeven dat ze gebruik willen maken van de kennis die de Britten, Canadezen en de Nederlanders in hun provincies hebben opgebouwd. Dat is een heel ander Amerikaans geluid dan onder voormalig minister van Defensie Rumsfeld.”
De VS wierpen in het najaar van 2001 tijdens operatie Enduring Freedom het Talibaan-regime omver. Daarna verlegde de regering-Bush echter de aandacht naar Irak, waardoor de Talibaan een comeback konden maken. Pogingen van de Amerikanen om de Europese NAVO-landen verantwoordelijk te maken voor de strijd tegen het terrorisme in Afghanistan mislukten.
ISAF, de NAVO-macht in Kabul, werd weliswaar geleidelijk over het hele land uitgebreid, maar het ISAF-commando bleef gescheiden van operatie Enduring Freedom en opereerde onder een apart mandaat, met andere geweldsinstructies. ISAF-landen als Nederland legden de nadruk op de ‘zachte aanpak’, in plaats van de strijd tegen de Talibaanstrijders. Grote NAVO-landen als Duitsland, Italië en Spanje weigerden zelfs om troepen te sturen naar het gevaarlijke zuiden en oosten van Afghanistan.
De aanstaande president Obama heeft steeds laten weten dat hij meer troepen naar Afghanistan wil sturen. De komende jaren zal de militaire presentie in Irak worden afgebouwd. De vrijgekomen militaire capaciteit kan worden ingezet in Afghanistan. In Irak had een dergelijke troepenuitbreiding – the surge – een positief effect. De generaal die de operatie destijds leidde, David Petraeus, is nu commandant van het Centrale Commando in Qatar, dat verantwoordelijk is voor de operaties in Irak en Afghanistan.
De Nederlandse regering benadrukte deze week juist dat er vorderingen worden gemaakt in Uruzgan. Nederland besloot vorig jaar de missie in de Afghaanse procinvie te verlengen tot 2010. Ondanks een intensieve diplomatieke campagne lukte het nauwelijks om andere NAVO-landen te bewegen om troepen naar Uruzgan te sturen. Na 2010 zal Nederland mogelijk aanwezig blijven in de provincie, maar niet als lead nation.
Volgens de woordvoerder van minister Van Middelkoop zijn er nog geen afspraken gemaakt over wie het commando in Uruzgan zal overnemen, maar is het waarschijnlijk dat Amerikanen dat zullen doen. „Wij hebben aangekondigd dat we in 2010 de leiding overgeven. De Canadezen vertrekken in 2011 uit Kandahar. Dan verlies je natuurlijk enigszins het recht van spreken.”
Op dit moment heeft de Nederlandse generaal de Mart de Kruif het commando over het zuidelijke NAVO-commando in Afghanistan (de provincies Helmand, Uruzgan, Kandahar en Zabul). In 2009 zal hij worden opgevolgd door een Britse generaal. in 2010 neemt een Amerikaanse generaal het commando over. Het NAVO-commando in het oosten staat al onder verantwoordelijkheid van de Amerikanen.