Advies: maak bos aantrekkelijker voor publiek

Rotterdam, 10 sept. Staatsbosbeheer moet bossen aantrekkelijker maken voor recreanten en zich niet uitsluitend richten op bescherming van zeldzame dieren en planten. Ook dienen boswachters 'zichtbaarder' te worden voor het publiek, om te letten op honden, geluidsoverlast, vandalisme en afval.

Dat stelt de Commissie Evaluatie Staatsbosbeheer in het vandaag verschenen rapport Ruimte in het bos! De commissie heeft onderzoek gedaan naar het functioneren van Staatsbosbeheer, een zelfstandig bestuursorgaan gelieerd aan het ministerie van LNV.

Staatsbosbeheer moet beter inspelen op de behoefte aan ‘bewegingsnatuur’ en ‘gebruiksnatuur’, zoals speelbossen voor jongeren, en rekening houden met de wensen van allochtonen. „Om een maatschappelijk draagvlak voor biodiversiteit te vergroten is het gewenst ook andere vormen van natuur te stimuleren waar mensen van kunnen genieten”, aldus de commissie. „Als biodiversiteit te technocratisch benaderd wordt, zal dat extra maatschappelijke weerstanden opleveren.”

Kritiek

Staatsbosbeheer is regelmatig onderwerp van kritiek door belangengroepen en de politiek, constateert de commissie. Dat wordt ten dele veroorzaakt doordat de positie van Staatsbosbeheer onduidelijk is, als hoeder van publiek groen én als organisatie met een eigen mening.

Ook reageert Staatsbosbeheer zelf niet altijd goed op conflicten. „Het ontbreken van een adequate communicatiestrategie of een beperkte politieke gevoeligheid in het apparaat hebben incidenten soms een disproportioneel karakter gegeven. Het leek Staatsbosbeheer te overkomen zonder daar goed op voorbereid te zijn of te kunnen anticiperen op potentiële spanningen.” Door alle politieke aandacht is Staatsbosbeheer zich al „meer bewust geworden van haar maatschappelijke rol”, maar ook is „een zekere verkramping” opgetreden en is ook „het zelfvertrouwen en zelfrespect van de medewerkers” negatief beïnvloed.

Samenwerken

Staatsbosbeheer zou ook meer moeten samenwerken met andere natuurorganisaties, zoals Natuurmonumenten en de Landschappen, vooral bij gebouwen, gezamenlijke inkoop, verzekeringen, personeel, materiaal etcetera. „Voor het publiek [...] maakt het weinig uit of de boswachter een embleem van Natuurmonumenten of Staatsbosbeheer draagt.”

Staatbosbeheer is er de afgelopen jaren in geslaagd de eigen inkomsten fors te verhogen, constateert de commissie, van ruim 43 miljoen euro in 2004 naar 53 miljoen euro in 2008. Met hetzelfde aantal medewerkers wordt 5 procent méér natuur beheerd. De doelen voor natuur en houtoogst zijn „in grote lijnen” gehaald. „LNV krijgt dus meer waar voor zijn geld”, aldus het rapport.

In gebieden van Staatsbosbeheer worden naar schatting jaarlijks 100 miljoen tot 150 miljoen bezoeken afgelegd.