Hof erkent fout bij verlof Saban B.

Den Haag, 24 sept. Het risico op vluchten door vrouwenhandelaar Saban B. is door het gerechtshof in Arnhem „duidelijk fout” getaxeerd. Dit zegt de president van het hof, Dick van Dijk, in een gesprek met NRC Handelsblad.

Volgens hem is de omstreden beslissing door de raadkamer op goede gronden en weloverwogen genomen. Dat het achteraf bezien verkeerd uitpakte noemt hij „een nachtmerrie” en „heel erg voor de slachtoffers”.

De Tweede Kamer uitte gisteren harde kritiek op de gang van zaken rondom B., die door de rechtbank Almelo tot 7,5 jaar celstraf veroordeeld was. Hij mocht onlangs van het hof een week met verlof om bij zijn vrouw en pasgeboren kind te zijn, maar moest zijn paspoort inleveren en zich dagelijks melden bij de politie. Na een paar dagen bleek hij verdwenen. Het vermoeden bestaat dat de man, die de Turkse nationaliteit heeft, naar Turkije is gevlucht.

Verlofbeslissingen

Minister Hirsch Ballin kondigde gisteren aan verlofbeslissingen in de toekomst alleen door gevangenisdirecties te laten nemen. Tot het zover is willen de raadsheren van het hof dit soort verzoeken „beter en meer consequent laten onderzoeken door het Openbaar Ministerie”. Een vaste lijst vragen waarin de risico’s zijn vastgelegd kan dan helpen. Dat zal vaak tot vertraging leiden, „maar dat is dan maar zo”. Nu kunnen dergelijke verzoeken „tussendoor” worden ingediend en snel worden beslist. In deze zaak werd de raadkamer met het verzoek volgens hem „overvallen”.

Van Dijk zegt dat het voor de minister juridisch niet makkelijk zal zijn om een verdachte in voorlopige hechtenis „van de rechter af te houden”. Hij waarschuwt ook voor incidentenwetgeving en zegt dat deze bevoegdheid voor gevangenisdirecties wel „in het hele stelsel van verloven moet passen”.

Lees het interview met Dick van Dijk in NRC Handelsblad van vandaag (24 september). Of neem een webabonnement en lees het in de digitale editie.

Geen garanties

Garanties dat rechterlijke beslissingen altijd goed uitpakken zijn er overigens nooit, legt Van Dijk uit. Bij het beoordelen van schorsingsverzoeken of verlenging van tbs-termijnen zijn er altijd risico’s. Die kunnen alleen beperkt worden, maar niet uitgesloten. Altijd een verlofverzoek weigeren of ‘voor de zekerheid’ tbs-termijnen altijd verlengen is niet wat de wet van de rechter vraagt, zegt hij.

Volgens de president verleent het hof vaker een kort verlof aan gedetineerden, ook in vergelijkbaar zware zaken, en gaat dat vrijwel altijd goed. Bij de beslissing over een schorsingsverzoek mag het hof ook niet de indruk wekken ook een oordeel te vellen over de hoofdzaak, de mensenhandel. Dat verklaart de summiere motivering van de raadkamerbeslissing. Een verdachte die in voorlopige hechtenis een hoger beroep afwacht, geldt voor de rechter in beginsel immers als onschuldig.

In deze zaak werd volgens de president aangenomen dat er bij B. géén reëel vluchtgevaar bestond. Volgens Van Dijk was vluchten ‘rationeel’ ook niet in zijn belang, gezien de pakkans, het effect op zijn hoger beroep en de verwachte restduur van zijn detentie.