AMC vriest eicellen in voor de 35-plus wensmoeder

Amsterdam, 3 okt. Het AMC in Amsterdam gaat dit voorjaar beginnen met het invriezen van eicellen van vrouwen vanaf 35 die nog geen partner hebben en op deze manier langer de mogelijkheid tot moederschap willen behouden. Het AMC negeert daarmee de bezwaren van de zeven andere universitaire medische centra.

De hoogleraren voortplantingsgeneeskunde van die andere centra zijn van mening dat het invriezen van eicellen voorlopig alleen op medische indicatie mogelijk moet zijn, bijvoorbeeld bij vrouwen met kanker. Ze vinden ook dat er eerst gezamenlijk onderzoek moet worden gedaan of de nieuwe techniek wel veilig is.

Fulco van der Veen, hoogleraar in het AMC, zegt dat veroudering het grootste medische risico is voor vrouwen die zwanger willen worden. „Roken, oud, dik, lesbisch, alleen, steriele donor – wij behandelen iedereen gelijk. Een onvervulde kinderwens is een van de ergste dingen die mensen kunnen overkomen.” Daarom vindt Van der Veen dat vitrificatie, zoals de techniek heet, op sociale indicatie moet kunnen worden toegepast. Hij onderzoekt of vitrificatie tot gezondheidsproblemen bij vrouwen en hun kinderen leidt.

Deze zomer leidde Van der Veens voorstel om vrouwen tot hun vijftigste de mogelijkheid te bieden om zwanger te worden tot grote ophef. Coalitiepartijen CDA en ChristenUnie eisten een verbod, omdat dit ‘luxe-geneeskunde’ zou zijn en ‘niet natuurlijk’. De PvdA wilde meer onderzoek.

Staatssecretaris Jet Bussemaker (VWS, PvdA) liet toen weten dat er wettelijk geen bezwaren waren tegen vitrificatie. Ze vroeg de beroepsgroep wel om consensus over de voorwaarden. De hoogleraren voortplantingsgeneeskunde probeerden vorige week in Maastricht die consensus te bereiken. Dát vitrificatie zal worden toegepast, staat voor hen vast; consensus moet voorkomen dat de politiek zich er weer mee bemoeit. Door de opstelling van Van der Veen lukt dat niet. Bussemaker wil nu eerst antwoord geven op de Kamervragen die zij deze zomer kreeg.

Achtergrondartikel 'Voortrekker van de voortplanting' vandaag in NRC Handelsblad

De eicellendisussie
Laat nog kinderloze vrouwen van rond de 35 hun eicellen invriezen, schreef Guido de Wert, hoogleraar biomedische ethiek in Maastricht, in mei 2009 op de opiniepagina van NRC Handelsblad. Ze krijgen zo meer tijd om toch nog kinderen te krijgen.
Daarna zei Fulco van der Veen, hoogleraar voortplantingsgeneeskunde in het AMC, in weekblad Vrij Nederland dat vrouwen tot hun vijftigste de kans zouden moeten hebben om met die ingevroren eicellen zwanger te worden.
Van der Veen had de techniek, die sinds drie jaar bestaat, toen tien keer toegepast. Daaruit waren drie kinderen geboren.
Zijn voorstel leidde tot felle discussies in de media en in de politiek. Het Tweede Kamerlid Janneke Schermers van het CDA noemde invriezen van eicellen „onnatuurlijk en verwerpelijk”. Haar partij eiste een verbod en werd daarin gesteund door de ChristenUnie.
Ook de PvdA vond dat er niet zomaar moest worden ingestemd met de plannen van het AMC. Er moest eerst wetenschappelijk onderzoek komen naar de veiligheid van de techniek voor moeder en kind.
Staatssecretaris Jet Bussemaker (Volksgezondheid, PvdA) liet weten dat er geen wettelijke belemmeringen zijn voor het invriezen van eicellen.