Rotterdam gaat in het openbaar hertellen

Rotterdam, 10 maart. Rotterdam gaat morgen in een openbare bijeenkomst alle stemmen hertellen die vorige week zijn uitgebracht bij de gemeenteraadsverkiezingen. Dat zal vanaf acht uur ’s ochtends gebeuren onder leiding van tientallen ambtenaren in sportcentrum Woudestein.

Dat heeft de commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven besloten, mede op advies van burgemeester Ahmed Aboutaleb. Hij drong gisteren aan op een hertelling wegens de vele geconstateerde en vermeende onregelmatigheden. „Wij zijn tevreden, maar leggen ons niet op voorhand neer bij de nieuwe uitslag”, zegt raadslid Dries Mosch van Leefbaar Rotterdam. Zijn partij kaartte de misstanden aan, en verloor in de eerste telling met slechts 651 stemmen van de PvdA. Leefbaar handhaaft de eis dat er een herstemming wordt gehouden in „de omstreden kiesdistricten”.

Rekenkamer

De commissie, bestaande uit vijf raadsleden, heeft de Rekenkamer Rotterdam gevraagd om morgen onafhankelijk toezicht te houden bij de hertelling. Zelf zal de commissie alle stempassen controleren en meldingen over onregelmatigheden onderzoeken. Uiterlijk dinsdagochtend volgt een advies aan de ‘oude’ gemeenteraad, die later die dag een beslissing moet nemen over de geldigheid van de verkiezingen.

In Rotterdam (472.070 stemgerechtigden) zouden vorige week 221.640 geldige stemmen zijn uitgebracht.

Lees in NRC Handelsblad van vandaag, 10 maart, het achtergrondartikel 'Van Schendelen: hertellen is geen oplossing' (pag. 2).

Voor (web)abonnees is het artikel vanaf 15.00 uur beschikbaar in de digitale editie.Stemmen voor de deelraadsverkiezingen worden vooralsnog niet herteld. De commissie heeft hierover geen bevoegdheid, maar heeft toch een oproep gedaan het voorbeeld van de ‘centrale stad’ te volgen. Voor zeven van de veertien deelgemeenten kwam dat verzoek te laat: in onder meer Hoogvliet, Overschie en IJsselmonde werd de verkiezingsuitslag gisteravond goedgekeurd.

Aboutaleb zei gisteren dat er tot dusver 140 meldingen over onregelmatigheden bij hem bekend zijn. Hij kwam terug op zijn mening van vrijdag, toen hij als voorzitter van het centraal stembureau constateerde dat er geen aanleiding zou zijn voor een hertelling. Gisteren werd de druk opgevoerd door oud-burgemeesters Bram Peper (PvdA) en Ivo Opstelten (VVD), die Aboutaleb adviseerden alsnog alle stemmen te hertellen.

Maatschappelijke onrust

Aboutaleb wil „de maatschappelijke onrust die is ontstaan over de betrouwbaarheid van de uitslag van de raadsverkiezing” wegnemen. Volgens de Kiesraad vond de laatste hertelling van stemmen plaats in de jaren tachtig. Volgens emeritus hoogleraar Jan Vis is sprake van een unieke situatie in de Nederlandse parlementaire democratie. „De landelijke uitstraling van deze gemeenteraadsverkiezingen was nog nooit eerder zo groot. En nog nooit eerder stonden twee politieke kemphanen zo duidelijk tegenover elkaar. Het is gewoon een wedstrijd geworden.”

De uitkomst van de hertelling is van belang, omdat de grootste partij doorgaans het voortouw neemt bij de coalitieonderhandelingen. Die zijn op dit moment op een laag pitje gezet. De PvdA sluit samenwerking met Leefbaar uit. Beide zouden op basis van de eerste uitslag veertien zetels krijgen.

Alle raadsfracties steunen het besluit om te gaan hertellen. Aboutaleb zei dat de wijze waarop de verkiezingen zijn georganiseerd niet meer van deze tijd zijn.

Volmachten

Het Openbaar Ministerie in Rotterdam begint een oriënterend onderzoek naar het werven van volmachten door Leefbaar Rotterdam voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dat heeft een woordvoerder van het OM laten weten. Aanleiding zijn berichten dat Leefbaar Rotterdam zijn kandidaat-raadsleden zou hebben aangezet tot het werven van volmachten. Dat zou zijn gebeurd via een e-mail van raadslid Ronald Buijt waarin hij tips en wetenswaardigheden gaf hoe de leden aan volmachtstemmen kunnen komen.