Luchtruim Nederland gesloten vanwege aswolk

Schiphol, 15 april. Het luchtruim boven Nederland is gesloten als gevolg van een wolk vulkanische as uit IJsland, afkomstig van de vulkaan Eyjafjallajökull. Luchthavens in het noordwesten van Europa houden toestellen aan de grond. In Nederland zijn duizenden passagiers getroffen door een „ernstige verstoring vliegverkeer van en naar Nederland”, aldus Schiphol.

Ook in Engeland is het luchtruim gesloten. Heathrow is met 1.300 vluchten en bijna 200.000 passagiers per dag een van de drukste luchthavens ter wereld. De luchthavens in België en het noorden van Frankrijk, waaronder de twee belangrijkste luchthavens van Parijs, waaronder het internationale knooppunt Charles de Gualle, worden of zijn gesloten.

Alle vluchten vanuit Zuid-Frankrijk en Spanje richting het noorden zijn geannuleerd. Eurocontrol, de Europese luchtverkeersleiding meldt dat ook in Duitsland bekeken wordt of het luchtruim (gedeeltelijk) moet worden afgesloten. Het is nog nooit eerder in Europa voorgekomen dat een natuurramp zo'n grote invloed heeft gehad op het vliegverkeer. Het is onduidelijk wanneer er weer gevlogen kan worden.

Vanaf het middaguur bouwde Schiphol de vluchtoperaties af. De luchthaven heeft aangekondigd dat alle verkeer vanavond stil zal liggen. Luchthavens in de regio, waaronder het Brusselse Zaventem en Düsseldorf hebben soortgelijke maatregelen aangekondigd. Naar verwachting zullen meer luchthavens in Europa volgen. Waar dat zal zijn hangt af van de richting waarin de aswolk zal waaien.

Aan vrijwel alle gates op Schiphol stonden aan het eind van de middag vliegtuigen geparkeerd die niet meer konden vertrekken. Volgens planning zou Schiphol vandaag 1.108 vluchten moeten afhandelen. Een woordvoerder zegt dat ongeveer de de helft daarvan is doorgegaan; het betrof de vluchten van vanmorgen en begin van de middag.

Schiphol kan nog niet zeggen hoe lang deze situatie zal voortduren. „We gaan er van uit dat er in ieder geval tot middernacht geen verkeer mogelijk is”, zegt de woordvoerder. KLM bevestigt dit. „We kijken van uur tot uur en hopen dat we morgenochtend weer kunnen vliegen”, aldus een woordvoerder van KLM.

Er is in het verleden twee keer een groot passagiersvliegtuig bijna verongelukt door vulkaanas. In 1982 vloog een Boeing 747 van British Airways boven Indonesië in een wolk vulkanische as, waardoor op grote hoogte alle vier de motoren uitvielen. Het toestel kon op zijn glijvermogen blijven doorvliegen en op lagere hoogte, waar geen vulkanische as meer was, slaagde de bemanning erin de motoren te herstarten en veilig te landen.

Zeven jaar later had een Boeing 747 van KLM precies hetzelfde euvel boven Alaska. Ook hier konden de motoren van het toestel worden herstart en maakte de Boeing het een geslaagde noodlanding. Voor zover bekend is nog nooit een vliegtuig verongelukt doordat het met vulkanische as in aanraking kwam.

Zes vragen over de aswolk

Wat zijn de gevolgen voor de militaire luchtvaart? En vormt de aswolk een gevaar voor de volksgezondheid? Zes vragen en antwoorden over de gevolgen van de vulkaanuitbarsting op IJsland.