Pechtold bepleit ingrijpende hervormingen op congres D66

Amsterdam, 17 april. Om de kwaliteit van leven in Nederland te behouden zijn ingrijpende hervormingen nodig. Het onderwijs moet beter, de economie duurzamer, het openbaar bestuur democratischer. Dat betoogde D66-lijsttrekker Alexander Pechtold op het verkiezingscongres van zijn partij zaterdag in Amsterdam.

In een overvolle zaal daagde hij CDA en PvdA uit om in aanloop naar de verkiezingen duidelijke keuzes te maken voor de toekomst. Hij bekritiseerde hun verkiezingsprogramma's: „Noem het bestuurlijke vernieuwing 2.0. Eerst kiezers laten stemmen, en daarna pas zeggen wat je wilt.”

Zijn partij, vertelde Pechtold de aanwezigen, is bereid taboes te doorbreken. Hij noemde de hypotheekrenteaftrek en het verhogen van de AOW-leeftijd.

Rinnooy Kan en Wijers

Even daarvoor had Alexander Rinnooy Kan, voorzitter van de Sociaal Economische Raad en D66-lid, in zijn toespraak de noodzaak van onderwijsvernieuwing geschetst. Nederland is volgens Rinnooy Kan zijn toppositie bij onderwijs, onderzoek en innovatie de laatste vijftien jaar kwijtgeraakt. Die moet volgens hem heroverd worden, anders zal Nederland de concurrentie met opkomende economieën in Azië niet aankunnen.

Rinnooy Kan noemde zich al jaren „snurkend” D66-lid. „Maar er zijn momenten dat ook mensen met een publieke functie als de mijne zich moeten uitspreken en niet aan de zijlijn moeten blijven staan.”

Hans Wijers, voormalig D66-minister en nu bestuursvoorzitter van chemieconcern Akzo Nobel had een vergelijkbare boodschap. „Wat mij stoort in het huidige politieke debat is het overheersende gebrek aan gevoel voor urgentie, het naar binnen gerichte, de afwezigheid van een ambitieuze visie over waar het met ons land naar toe moet.” Ook hij verklaarde zijn optreden in de aanloop naar deze cruciale verkiezingen: „Mensen uit het bedrijfsleven moeten zich volgens Wijers nu publiekelijk uitspreken en niet aan de zijlijn blijven staan.”

Pechtold presenteerde beide sprekers voor hem met een grap als mogelijke premierskandidaten: „Beiden hebben ook veel verstand van algemene zaken.”

Verkiezingsprogramma
Het D66-congres, waar zich 1.500 leden voor hadden aangemeld, besteedde vrijdagavond en zaterdagochtend aan het verkiezingsprogramma. Op een beperkt aantal punten werd de tekst aangescherpt, zoals de Israël-politiek. Het samenwerkingsverdrag tussen de Europese Unie en Israël moet worden opgeschort zolang het land doorgaat met het bouwen van nieuwe huizen en nederzettingen in Oost Jeruzalem en op de Westbank. De leden spraken tevens uit dat met Hamas zal moeten worden gesproken. Het partijbestuur wilde juist een algemene tekst over het Midden Oosten om emotionele discussies te voorkomen.

Ook bracht het congres enkele wijzigingen aan in de paragraaf over het binnenlands bestuur. Zo staat er nu in het programma dat er een kiesstelsel naar Duits model moet komen zonder de in dat land geldende kiesdrempels. In Duitsland kunnen de kiezers twee stemmen uitbrengen: één op een kandidaat en één op een partij. Voorts sprak het congres uit dat de partij de oude wens van D66, de directe verkiezing van de minister-president, weer op de politieke agenda moet plaatsen.

De leden lieten ook in het programma opnemen dat leden van het koninklijk huis niet meer ,,vanzelfsprekend’’ lid van de Raad van State zijn en dat de koning niet langer regeert „bij de gratie Gods”.