Expert: illegaal vaak ten onrechte in cel

Rotterdam, 1 juli. Nederland sluit veel meer illegale vreemdelingen in gevangenissen op dan andere landen. Daarbij overtreedt Nederland het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Dat zegt hoogleraar Anton van Kalmthout vandaag bij zijn afscheid als hoogleraar straf- en vreemdelingenrecht aan de Universiteit van Tilburg.

Drieduizend cellen

Nederland gebruikt drieduizend cellen, eenvijfde van het totaal, voor het opsluiten van illegale vreemdelingen. Dat, zegt Van Kalmthout, is percentueel veel meer dan in omringende landen.

Amnesty International hamert er al jaren op dat Nederland vreemdelingendetentie, bedoeld als uiterste middel, misbruikt. Volgens Van Kalmthout negeert Nederland grondbeginselen uit internationale verdragen. Zo mag vrijheidsbeneming alleen worden ingezet als een doel niet met minder ingrijpende middelen kan worden bereikt. Per jaar sluit Nederland zo’n tienduizend vreemdelingen op. Daarmee miskent Nederland volgens de scheidend hoogleraar dat illegale vreemdelingen geen criminelen zijn.

Van Kalmthout vindt dat er alternatieven moeten komen. „Zo kent Engeland een uitgebreid systeem van elektronische detentie en borgstellingen voor illegale vreemdelingen.” Voor Nederland denkt hij allereerst aan inrichtingen die door private instellingen worden gerund. Dat is volgens hem goedkoper en zou garant staan voor een humaner klimaat. Bovendien denkt hij dat meer illegale vreemdelingen zullen meewerken aan hun vertrek, als ze niet als crimineel worden behandeld.

Kritiek

Nederland is de afgelopen jaren door verschillende Europese instanties bekritiseerd omdat het asiel- en immigratiebeleid te hard of onzorgvuldig zou zijn. Zo oordeelde het Europese hof van justitie in Luxemburg onlangs dat de Nederlandse inkomenseis voor gezinshereniging – meer dan 120 procent van het minimumloon – in strijd is met Europese wetten.