Alles in en om Amsterdam is gericht op 'crowd control'

Amsterdam, 13 juli. Alles in en om Amsterdam is vandaag gericht op crowd control. De stad verwachtte 1 miljoen toeschouwers bij de huldiging van het Nederlands elftal en beleeft een van de grootste logistieke operaties uit zijn geschiedenis, ook al is het verwachte aantal toeschouwers inmiddels naar beneden bijgesteld. Op het Museumplein in Amsterdam hebben zich vanmiddag rond half zes bijna 200.000 mensen verzameld om het Nederlands elftal toe te juichen. Dat zei een woordvoerder van de gemeente. In de hele stad, inclusief de mensenmassa op het Museumplein, zijn tussen de 600.000 en 700.000 Oranjesupporters op de been.

Feest in Amsterdam
Het Nederlands elftal is vanmiddag aangekomen in Amsterdam. De helikopters waarmee spelers en staf van Den Haag naar Amsterdam vlogen, landden rond half drie op het marinecomplex Kattenburg. Daar verwisselden de mannen hun pakken voor korte broek en shirt om vervolgens om de rondvaartboot te stappen.

Zichtbaar onder de indruk van het publiek begon Oranje aan de boottocht langs de Piet Heinkade en de kop van het Java-eiland. In Noord waren het vooral Amsterdammers die Oranje toejuichten. Kort voor vier uur bereikte de boot de grachten. De spelers dronken een biertje, belden en fotografeerden en filmden het publiek.

Hoewel de politie had gewaarschuwd niet in het water te springen, lieten enkele fans zich er niet van weerhouden. De zwemmers konden rekenen op luide aanmoedigingen van het publiek en de spelers.

Rond vijf uur is de selectie met luid gejuich onthaald op een oranjegekleurd Museumplein. Daar wachtte Oranje een huldiging.

Mensen die eerst langs de grachten hadden gestaan, begaven zich massaal naar het plein. De toegangswegen naar het plein waren een grote chaos. Tussen het publiek was veel politie op de been.

Radio 538 organiseerde het evenement, dat al rond het middaguur begon. Guus Meeuwis zweepte het publiek muzikaal op, voor zover dat nodig was. De huldiging duurde tot ongeveer kwart voor zes.De toestroom tot Amsterdam is controleerbaar, aldus de zegsman. Via de weg en het openbaar vervoer kunnen mensen de hoofdstad nog goed bereiken. Er hebben zich weinig problemen voorgedaan. „Er zijn vooral veel dagjesmensen en gezinnen op de been.”

Commandocentrum

In het commandocentrum onder in het stadhuis van Amsterdam houden vertegenwoordigers van de politie, de brandweer, de GGD en de gemeente de huldiging met camera’s en computers in de gaten. Burgemeester Eberhard van der Laan, verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid, zit zelf op de boot met de spelers, maar wordt door het hoofd veiligheid van minuut tot minuut op de hoogte gehouden.

NS zet, alleen al voor de beveiliging, honderden mensen extra in. Met beveiligingscamera’s, beelden uit de helikopter en ‘stillen’ wordt het publiek in de gaten gehouden. Om extra materieel te kunnen inzetten, zijn mensen van vakantie teruggehaald en talloze onderhoudstechnici aan het werk gezet. NS rijdt met de helft meer materieel naar de hoofdstad dan gebruikelijk, onder meer met extra lange dubbeldekkers. Zo kunnen 40.000 à 50.000 mensen per uur naar Amsterdam worden aangevoerd. Dat gaat wel ten koste van enkele spitstreinen, vroege treinen en treinen buiten de Randstad. Ook in Amsterdam zelf werken vandaag 1.800 politieagenten, 700 toezichthouders en 200 verkeersregelaars extra.

Wie amok maakt, komt er niet vanaf met een boete, maar krijgt een onmiddellijke taakstraf (lichte vergrijpen) of een dagvaarding (zware vergrijpen). Zondag werden rondom de finale twaalf mensen opgepakt, van wie er drie gisteren de rommel mochten opruimen als taakstraf. Voor eventuele rellen staan twee ME-pelotons klaar.

Miljoenen

Wat de hele operatie kost is lastig te becijferen, maar zeker enkele miljoenen euro's. Alleen al de politie-inzet is goed voor vele tonnen. Ook de spoorwegen rekenen op tonnen extra uitgaven.

Achtergrondartikel vanmiddag in NRC Handelsblad
Lees het volledige achtergrondartikel van Karel Berkhout en Laura Starink over de huldiging van het Nederlands elftal vanmiddag in NRC Handelsblad of vanaf 15.00 uur in de digitale editie (alleen voor (web-)abonnees).