Medisch specialisten doen te veel onnodige operaties

Rotterdam, 13 dec. Ziekenhuizen verspillen 900 miljoen tot 1,3 miljard euro per jaar doordat ze onnodige operaties uitvoeren. Dat is 7 à 9 procent van de totale uitgaven van ziekenhuizen.

Dat blijkt uit een onderzoek van het bureau Plexus, dat is gemaakt in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid. In sommige ziekenhuizen opereren medisch specialisten tot vier keer zoveel voor dezelfde aandoening als in andere ziekenhuizen, zo blijkt uit het onderzoek. de mogelijke besparingsbedrag

Belangrijkste oorzaak is dat specialisten die relatief veel opereren achterhaalde behandelmethoden hanteren. „Ze doen routineus dingen die ze vele jaren geleden hebben geleerd tijdens hun medische opleiding”, meent Marc Berg van Plexus.

„Binnen het ziekenhuis corrigeren specialisten hun collega’s ook niet”, stelt Berg. Hij meent dat specialisten te weinig openstaan voor andere inzichten.

Een tweede stimulans om veel te opereren is geld. „Een financiële prikkel speelt zeker een rol”, zegt Berg. Naarmate er meer wordt geopereerd, verdient zowel de specialist als het ziekenhuis geld. Het viel de onderzoekers op dat er naar verhouding veel werd geopereerd in ziekenhuizen met een financieel probleem. Ook stonden de universitaire medische centra (umc’s) nooit bovenaan de lijsten met ziekenhuizen die te veel opereerden: in umc’s krijgen specialisten niet betaald per behandeling, maar ontvangen ze een vast cao-salaris.

Behalve dat onnodige operaties geld kosten, zegt Plexus dat de te snelle beslissing om te behandelen ook een medisch risico vormt. Elke operatie levert een gevaar op. De onderzoekers pleiten voor duidelijke richtlijnen voor specialisten. Die normen zouden moeten aangeven wanneer artsen moeten opereren. De Inspectie voor de gezondheidszorg (IGZ), het ministerie van VWS en zorgverzekeraars zijn het met de onderzoekers eens. IGZ wil ook dat zorgverzekeraars strenger controleren.

Plexus onderzocht de verschillen voor vier behandelingen: een vergrote prostaat, staar, rughernia en amandelen. Vooral amandelen werden te vaak geknipt. Bij deze behandeling is een besparing mogelijk van 32 procent als er volgens een gemiddelde norm zou worden geopereerd. Bij de drie andere behandelingen zou de besparing 7 à 10 procent zijn.