VVD grootste partij, forse winst Wilders
Den Haag, 9 juni. De VVD is de grootste partij van Nederland geworden. Urenlang waren de liberalen met de PvdA verwikkeld in een nek-aan-nekrace, maar met 99,5 procent van de stemmen geteld haalt de VVD één zetel meer: 31 om 30.
Volgens VVD-leider Mark Rutte ,,ziet het er naar uit dat voor het eerst in de geschiedenis de VVD de grootste partij van Nederland wordt''. Rutte blikte vooruit op een formatie die volgens hem ,,heel moeilijk'' zal worden.
Het CDA is bijna gehalveerd: van 41 naar 21 zetels. De PVV behaalde een grote overwinning: van negen naar 24 zetels, waarmee de partij van Geert Wilders het CDA is voorbijgestreefd. Premier Balkenende heeft gisteravond zijn partijleiderschap van het CDA neergelegd, hij zal ook niet toetreden tot de nieuwe Tweede Kamer.
Voor de PvdA betekent de uitslag een verlies van drie zetels, voor de VVD een winst van negen zetels. In Amsterdam, waar PvdA-leider Cohen lang burgemeester is geweest, steeg de PvdA van 30,1 naar 35,2 procent van de stemmen.
Analyses: Versnipperd land maakt van formatie een puzzel
Het speelveld: waar staan de partijen nu?
Portret van Jan Peter Balkenende: premier van een land in verwarring.
Reportages: De campagne: treuren en nagenieten.
Opinie: stad versus platteland, foute peilingen.
Zie ook de digitale
editie - voor (web-)abonnees
- of de iPhone-app.
Andere winnaars
Andere winnaars zijn D66 (van drie naar tien zetels) en GroenLinks (van zeven naar tien). Het verlies voor de SP bleef beperkter dan verwacht: van 25 naar 15 zetels. De ChristenUnie verloor verrassend een zetel (van zes naar vijf). Trots op Nederland van Rita Verdonk verdwijnt uit de Kamer. De SGP en de PvdD houden twee zetels.
Het verlies van het CDA van twintig zetels is een evenaring van de grootste nederlaag die de partij tot nu toe leed, in 1994. Demissionair premier Balkenende erkende op de CDA-partijbijeenkomst in Den Haag zijn nederlaag: „Ook dat hoort bij het nemen van politieke verantwoordelijkheid."
De partij van Geert Wilders is de derde partij van Nederland geworden. Hij kondigde aan „vanaf morgen de beuk erin te gooien”.
Driepartijencoalitie
Een driepartijencoalitie zou VVD-PVV-CDA kunnen zijn, met 76 zetels. Ook VVD-PvdA-CDA en driepartijencoalitie kunnen zijn. Anders is minimaal een vierde partij nodig om tot een meerderheidscoalitie te komen. Dan zou de coalitie ‘Paars Plus’ (van VVD, PvdA, GroenLinks en D66) mogelijk zijn.
Sinds 1956, het moment dat de Tweede Kamer van 100 naar 150 zetels ging, is het nooit eerder voorgekomen dat de grootste partij slechts 31 zetels haalde. In 1994 had de PvdA als grootste partij 37 zetels.
De opkomst bij deze verkiezingen wordt geschat op 74 procent. Dat is lager dan vier jaar geleden, toen 80 procent van de kiezers naar de stembus ging.
Opvallende uitslagen
Opvallende uitslagen waren er in Kerkrade, waar de PVV 36,2 procent van de stemmen haalt. Eén op de vier Limburgers heeft zijn stem uitgebracht op de PVV van Geert Wilders. In Boxmeer scoorde inwoner en SP-leider Emile Roemer 33,7 procent. In de grote steden Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht is de PvdA de grootste partij. In Wassenaar behaalde de VVD een score van 44,1 procent.
Klik hier voor de meest recente uitslagen.