Links Athene verdeeld de straat op tegen regering

Anarchisten, vakbonden, communisten en milieuactivisten. In Athene betoogt links met tienduizenden, maar verdeeld, tegen de rechtse regering.

Athene, 10 dec. In links Athene zijn het de anarchisten die het vroegste uit de veren zijn. Tussen het puin en de nog smeulende vuilniscontainers, stille getuigen van de rellen van afgelopen nacht, verzamelen ze voor de Polytechnische Universiteit, het brandpunt van anarchistisch links in de stad.

Na drie dagen van protesteren zijn ze immuun geworden voor de penetrante traangaslucht die in de studentenwijk Exárchia tussen de uitgebrande wrakken van luxewagens van Duitse makelij hangt.

Vandaag is stakingsdag in Griekenland. Een al eerder aangekondigde algemene staking tegen het economisch beleid van de rechtse regering-Karamanlis. Ondanks een oproep van de premier om de rust te bewaren na de zware rellen van de afgelopen dagen, na de dood van een tiener door een politiekogel, is de staking niet afgeblazen.

Controle

Zowel oppositie als regering is de controle kwijt: iedereen doet weinig anders dan proberen de bevolking te sussen met woorden, in plaats van actie te ondernemen. „Als Griekenland al moeilijk te besturen was, wordt het straks nog veel moeilijker”, aldus commentator Nikos Konstadaras in de liberale krant Kathimerini.

Klik voor fotoserie

In het land waar één op de vier jongeren werkloos is, waar de regering in diskrediet is geraakt na een corruptieschandaal en waar de onvrede over het geweld van een deel van de politie toeneemt, trekt de linkse oppositie voor de vijfde keer dit jaar de straat op. In verspreide slagorde, dat wel.

De anarchisten, samen met de Alliantie van Radicaal Links, Syriza, trekken de felste aanhang. Zij pleiten niet voor hervormingen, maar voor een radicale ommekeer. ‘Anti-capitalist’ staat in het lettertype van een bekende Amerikaanse frisdrankproducent op een rood spandoek. Tieners met Palestijnse sjaals voor de mond delen pamfletten uit. „Het is tijd voor geweld tegen geweld, na verschillende moorden door de politie”, verduidelijkt een jongen waarom hij voor de anarchisten kiest.

30.000 demonstranten

Op een kilometer van de radicalen, op het Syntagmaplein voor het parlement, geven de milieu/activisten en de traditionele vakbonden om half elf acte de présence. Zij mogen het grootste plein van de stad innemen, omdat hier weinig rellen worden verwacht. De rustigste manifestatie trekt het merendeel van de naar schatting 30.000 Grieken die vanochtend betogen. Toch is hier de grootste politiemacht aanwezig. Zij moet vermijden dat anarchisten zich aansluiten bij gematigder links en alsnog overheidsgebouwen bekogelen. Maandagavond kwam het daar tot de zwaarste rellen sinds zaterdag. De zwartgeblakerde kerstboom en verwoeste stalletjes van de net begonnen kerstmarkt herinneren nog aan het spoor van vernieling dat de anarchisten hier en in de drukke winkelstraat Ermou trokken.

Op het plein Omonia, op amper vijf minuten wandelen van de Polytechnische Universiteit, is het om elf uur de beurt aan de KKE, de communistische partij, die in de jongste peilingen is teruggevallen van 7 tot 5 procent.

Hier geen anarchisten die pamfletten uitdelen, maar keurig opgemaakte meisjes met hoge hakken die een extra editie van de partijkrant Rizospastis proberen te slijten. KKE trekt het oudste publiek. De jongeren die zich hebben aangesloten, doen dienst als een eigen ordedienst, want ook hier is geen agent te bespeuren.

Arm in arm, twee rijen dik, vormen ze een cordon rond de communistische samenkomst, want de radicalen marcheren van Exárchia naar Omonia. De stoet is de meest bonte van de drie, met een vijftiental splintergroepjes genre Verenigd Antikapitalistisch Front, allemaal achter hun eigen vlag en spandoek.

Als de stoet langs de communisten trekt, wordt het geschreeuw harder. Na drie dagen van protesteren produceren de anarchistische kelen nog steeds de meeste decibels, maar de KKE beschikt over de professionelere geluidsinstallatie. De slogans worden opgeborgen, er klinkt volksmuziek.

Zwerfhonden

Het cordon breedgeschouderde KKE-mannen staat grijnzend naar de radicale stoet te kijken. De radicalen, ook arm in arm, gunnen de communisten geen blik waardig. Alleen de door iedereen in Athene geliefde zwerfhonden wisselen vlot van kamp; op zoek naar etensresten hebben zij geen boodschap aan de verdeeldheid bij links.

Als een deel van de anarchisten tegen het plan in tegen half een toch naar het plein voor het parlement trekt, komt het opnieuw tot rellen. De jongeren zijn woest als ze het gerucht opvangen dat uit de lijkschouwing blijkt dat de tiener zaterdagavond zou zijn gestorven door een afgeketst kogel. Daar hechten ze geen geloof aan.

„Alexis is het zoveelste slachtoffer van politiegeweld. Hij is geen toevallig slachtoffer”, zegt een van hen. Er worden stenen gegooid en de politie gebruikt traangas.

Gevreesd wordt voor nieuwe rellen vanavond, als de anarchisten zich terugtrekken in de wijk Exárchia. De relschoppers hebben de afgelopen dagen naar schatting voor 1 miljard euro aan schade aangericht. Drieduizend mensen dreigen hun baan te verliezen, omdat winkels ermee ophouden of verhuizen. Sommigen vrezen een kwart van hun omzet in deze feestmaand te verliezen. Ondertussen schreeuwen dezelfde betogers voor het herstel van de economie.