Terugkeer Zelaya naar Honduras mislukt

Tegucigalpa, 6 juli. Een poging van de afgezette president Manuel Zelaya om per vliegtuig terug te keren naar Honduras is gistermiddag mislukt. Militairen blokkeerden de landingsbaan van het vliegveld, dat belaagd werd door Zelaya-aanhangers.

Het was gisteren een dag van hoogspanning in Honduras, na een relatief rustige week met vreedzame demonstraties tegen de coup van 28 juni. Bij onlusten rond het vliegveld, waarbij militairen traangas gebruikten, zou mogelijk een dode zijn gevallen. Duizenden aanhangers van de ex-president hadden zich geposteerd bij de zwaarbewaakte luchthaven om hem op te wachten.

Zelaya kwam vanuit Washington in een vliegtuig van zijn bondgenoot Hugo Chávez, de president van Venezuela. Zijn doel was terugkeren als president van het land met bijna 8 miljoen inwoners, nadat hij op 28 juni door militairen van zijn bed was gelicht en naar het buitenland gevlogen omdat hij in strijd met de grondwet zou hebben gehandeld.

In het vliegtuigen zaten behalve Zelaya ook journalisten en de voorzitter van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, Miguel D’Escoto Brockmann. De interim-regering van Honduras had Zelaya vooraf duidelijk gemaakt dat hij geen toestemming zou krijgen te landen. Militairen blokkeerden met voertuigen de landingsbaan.

Daardoor moest het toestel na enkele rondjes te hebben gevlogen de reis voortzetten naar buurland Nicaragua. De vlucht werd daarna vervolgd naar El Salvador. Daar bevonden zich onder anderen president Cristina Kirchner van Argentinië en Fernando Lugo van Paraguay, eveneens bondgenoten. Zij waren aanwezig om Zelaya’s reis te ‘monitoren’.

Zaterdag had de hoogste katholieke geestelijke van Honduras, kardinaal Óscar Andrés Rodríguez, Zelaya nog opgeroepen weg te blijven om „een bloedbad” te voorkomen. In Washington, waar zaterdag de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) bijeen was, hadden Canada en enkele andere landen Zelaya eveneens geadviseerd te wachten met teruggaan, om geweld te vermijden.

De OAS besloot zaterdag om Honduras vanwege de coup te schorsen als lid. De nieuwe machthebbers trokken het land vrijdag al terug uit de organisatie.

Gisteren bestond de hele dag verwarring over de geplande aankomsttijd van Zelaya. ‘s Ochtends waren er al aanhangers naar de luchthaven van de hoofdstad gegaan, maar toen bleek dat hij nog onderweg was. Later in de middag stroomden steeds meer mensen naar het vliegveld, duizenden, en braken er rellen uit. Op televisie gingen alle zenders, op de staatstelevisie na, tijdelijk de lucht uit.

Trinidad Sánchez, een arme landarbeider en aanhanger van Zelaya, zei bij het vliegveld gisteren dat het een trieste dag was. „Wij hadden gehoopt dat onze president terugkwam. We komen van buiten de stad en hebben elke dag geprotesteerd, maar dit regime is repressief. Het is nu tijd om weer naar huis te gaan.”