Links wint verkiezingen Noorwegen
Oslo, 15 sept. De parlementsverkiezingen in Noorwegen zijn een succes geworden voor de centrum-linkse coalitie. De drie partijen onder leiding van premier Jens Stoltenberg (Labour) kunnen nog eens vier jaar regeren. Het is de eerste Noorse regering die wordt herkozen sinds 1993.
Voor Stoltenberg waren de verkiezingen van gisteren ook een persoonlijk succes. Labour ging nog eens meer dan 2 procentpunt vooruit en behaalde ruim 35 procent van de stemmen, de tweede opeenvolgende keer dat Labour stemmenwinst behaalt bij parlementsverkiezingen. Het is voor het eerst in vijftig jaar dat de sociaal-democraten twee opeenvolgende verkiezingen vooruit gaan.
Het voortzetten van de centrum-linkse regering van Labour, Socialistisch Links en de agrarisch-ecologische Centrumpartij was bij gebrek aan grotere thema’s de inzet geworden van de verkiezingsstrijd. Na telling van 99 procent van de stemmen behoudt de coalitie van drie partijen een krappe meerderheid van 86 parlementariërs op 169. Labour behaalde 64 zetels, drie meer dan vier jaar geleden „Rood-groen kan nog eens vier jaar regeren”, triomfeerde Stoltenberg vannacht op een verkiezingsbijeenkomst van zijn partij.
Belangrijkste uitdager van Stoltenberg was de rechts-populistisch Vooruitgangspartij van Siv Jensen. Zij behaalde met een pleidooi voor forse belastingverlagingen, privatiseringen, olieboringen in de noordelijke regio Lofoten en strengere immigratieregels bijna een kwart van de stemmen en blijft de grootste oppositiepartij, voor de Conservatieven.
Noorwegen (4,6 miljoen inwoners) heeft een oliefonds dat 275 miljard euro waard is. Door het spenderen van een deel van dat reservefonds werd het land minder dan andere Europese staten getroffen door de globale crisis. Noorwegen heeft met 3 procent het laagste werkloosheidspercentage van Europa. Stoltenberg beloofde een strakker begrotingsbeleid als de crisis afneemt.
Het aanboren van nieuwe olievoorraden in Lofoten is een van de weinige discussiepunten in een nieuw te vormen regering. De twee kleinere coalitiepartners zijn om ecologische redenen tegen, terwijl Labour wel een nieuwe studie overweegt over de gevolgen van oliewinning in het natuurgebied. De olierijkdom is de belangrijkste reden waarom de Noorse kiezer in 1972 en 1994 tegen het EU-lidmaatschap stemde. Noorwegen is evenmin lid van de OPEC, de organisatie van olie-exporterende landen. Voor de 50-jarige Stoltenberg wordt het zijn derde regering, na de afgelopen regeerperiode en een korte periode in 2000-2001.