Noodtoestand in Kirgizië
De politie in Kirgizië schoot vanmorgen twaalf burgers dood die protesteerden tegen corruptie en prijsstijgingen. Op diverse plekken brak geweld uit.
Rotterdam, 7 april. Met een gestolen pantserwagen van de politie probeerden woedende burgers vanochtend het hek van het regeringsgebouw in Bisjkek omver te rijden. Mannen in het zwart schoten met kalasjnikovs in de lucht in de straten van de Kirgizische hoofdstad. Politiemannen met bebloede gezichten probeerden de massa te ontvluchten.
In Kirgizië (5 miljoen inwoners) is het vanmorgen volgens waarnemers tot een grootschalige geweldsuitbarsting gekomen. „De vlam is in de pan geslagen”, zegt Max Bader, een specialist op het gebied van de voormalige Sovjet- Unie van de Universiteit van Amsterdam, die nu in Bisjkek is. Enkele duizenden mensen trokken volgens ooggetuigen door de straten van de hoofdstad en eisten het aftreden van president Koermanbek Bakijev. Ze demonstreerden tegen recente prijsstijgingen, corruptie en de steeds autoritairdere wijze waarop de president regeert. De politie reageerde met rubber kogels, traangas en waterkanonnen. Er gingen geruchten over scherpschutters op overheidsgebouwen. Twaalf burgers zijn volgens omstanders doodgeschoten. Premier Danijar Oestenov riep de noodtoestand uit.
In het Westen, met name in de Verenigde Staten, worden de ongeregeldheden met grote aandacht gevolgd. In Kirgizië bevindt zich een luchtmachtbasis van de Amerikanen die strategisch van groot belang is voor de internationale troepenmacht (ISAF) in buurland Afghanistan. Via de basis, Manas geheten, worden per maand zo’n 15.000 manschappen ingevlogen in Afghanistan en 500 ton goederen. De basis geldt als een van de belangrijkste aanvoercentra van ISAF. Instabiliteit in Kirgizië betekent slecht nieuws voor westerse commandocentra.
Directe aanleiding voor het geweld in Bisjkek is volgens Bader de arrestatie van „vrijwel alle oppositieleiders”, afgelopen nacht. Dat was een reactie van de autoriteiten op ongeregeldheden gistermiddag en -avond in Talas, een middelgrote stad in het westen van de voormalige Sovjetrepubliek.
Amateurbeelden op Youtube
Op Youtube is vanochtend onderstaande amateurvideo verschenen. De maker ervan schrijft de beelden vandaag te hebben gefilmd in de Kirgizische hoofdstad Bisjkek. Er zijn schoten te horen en mensen die leuzen roepen. De authenticiteit van de beelden valt niet onafhankelijk te bevestigen.
De Engelstalige tv-zender Russia Today zond deze beelden van de protesten uit. Op een andere amateurvideo is te zien dat sommige demonstranten wapens dragen: