Filmpje Neda in Nederland online gezet

Rotterdam, 23 juni. Hij wil alleen als Hamed geïdentificeerd worden. Hij is een Iraanse vluchteling in Nederland en hij is degene die het inmiddels wereldberoemde filmpje over de dood van Neda Salehi Agha Soltani in Teheran op het internet publiceerde.

"Ik ben geen held," maakt Hamed meteen duidelijk aan de telefoon. "De echte held is mijn vriend die zijn leven gewaagd heeft om het filmpje te maken."

Nu ja, vriend. Hamed kent de maker van het filmpje ook niet persoonlijk: hij was alleen een Facebook-vriend. "Zoals veel Iraniërs was ik in de aanloop naar de verkiezingen erg actief op Internet. Wij deelden informatie en verspreidden informatie over Mousavi."

Op zaterdagavond was Hamed druk bezig met uit te zoeken wat er aan de hand was in Teheran. Het was de dag nadat ayatollah Ali Khamenei tijdens het vrijdaggebed had gezegd dat het straatprotest moest ophouden, en dat het volk zich bij de overwinning van Mahmoud Ahmadinejad moest neerleggen. Verwacht werd dat de Baseej, de gemotoriseerde knokploeg van het regime, keihard zou optreden tegen mensen die alsnog durfden te protesteren. Dat gebeurde ook.

"Ik was met verschillende mensen in Teheran aan het communiceren op Facebook toen die ene vriend mij een berichtje stuurde", vertelt Hamed. "Hij zei dat er vlak naast hem op straat een meisje was doodgeschoten en dat hij het allemaal had gefilmd met zijn telefoon. Hij vroeg mij of ik het op internet wilde publiceren. Dat heb ik onmiddellijk gedaan. Op Facebook en op YouTube. Ik heb het ook naar de BBC, The Guardian en nog wat kranten gestuurd. Toen werd ik overspoeld door e-mails."

Hamed noch zijn vriend kenden Neda. Vandaag kent heel Iran en een groot deel van de wereld haar. Op dinsdag werden Neda-posters meegedragen tijdens nieuwe betogingen in Teheran, en tot in Los Angeles toe wordt betoogd met bordjes met 'I am Neda' erop.

Het filmpje is op de Iraanse televisie uiteraard niet uitgezonden, en ook toegang tot het internet wordt door het regime erg moeilijk gemaakt. Toch heeft iedereen in Iran het gezien, verzekert Hamed. "Veel mensen hebben het op hun telefoon staan, en ze geven het aan elkaar door via bluetooth."

Bekijk het filmpje hieronder. Waarschuwing: bevat schokkende beelden.

Verschillende media hebben bericht dat de Iraanse autoriteiten er nu alles aan doen om te verhinderen dat Neda uitgroeit tot een martelares van de demonstraties tegen Ahmadinejad. Haar familie werd verboden een herdenkingsdienst te houden in een plaatselijke moskee. "De autoriteiten en de Baseej wilden het niet toelaten omdat ze vreesden dat het de aandacht zou trekken en ze wilden niet nog meer last," zei Neda's verloofde Caspian Makan tegen de BBC.

Hamed is sinds 2008 in Nederland als politiek vluchteling; hij wacht momenteel op zijn verblijfsvergunning in een asielzoekerscentrum. In Iran was hij een politiek blogger, en zijn vlucht was het gevolg van een huiszoeking door de politie waarbij tal van documenten in beslag werden genomen.

Door het geweld in Iran heeft Hamed een nieuwe missie gevonden. Op zijn Facebook-pagina staat nu: "Dit was mijn privé-pagina. Door de protesten in Iran heb ik er een nieuwsportaal van gemaakt. Ik probeer mijn eigen ware en correcte nieuws te brengen."

Dat is een stuk makkelijker geworden nu Hameds YouTube-pagina bij de meest bezochte ter wereld behoort, en media van overal ter wereld hem willen spreken. "Ik wil de wereld laten weten wat er in mijn land gebeurt," zegt Hamed. "Dat is alles."