Verlaging van pensioenen is serieuze optie

Amsterdam, 29 jan. De pensioencrisis is door dalende beurskoersen en dalende rente verder geëscaleerd. De grootste pensioenfondsen staan er ongekend slecht voor. Kleine fondsen overwegen verlaging van pensioenen.

Het grootste fonds, ABP, dat de pensioenen regelt van een kwart van de huishoudens, zei vanochtend dat het tegenover elke euro pensioen nog maar 90 cent beleggingen heeft. Dat moet minimaal 105 cent zijn.

Verlaging van pensioenen, een maatregel die sinds de Tweede Wereldoorlog niet meer is genomen, komt serieus in zicht. „Het is een uiterste middel” , zegt directeur Frans Prins van de stichting van ondernemingspensioenfondsen, die 350 fondsen vertegenwoordigt. Hij noemt verlaging van pensioenen bij een beperkt aantal fondsen aannemelijk. „Ik hoop niet dat het zal gebeuren, maar het beeld dat ik uit gesprekken heb is dat onze leden deze situatie onder ogen zien.”

De vier grootste fondsen, ABP (ambtenaren en leraren), Zorg & Welzijn, het Metalektro-pensioenfonds en het Metaal & Techniek-fonds, maakten vanochtend de grootste beleggingsverliezen in hun geschiedenis bekend, alsmede een verslechtering van hun financiële positie per eind 2008. De verhouding tussen de waarde van beleggingen en de pensioentoezeggingen, die wettelijk minimaal 105 procent moet zijn, is bij ABP 90 procent, bij Zorg & Welzijn 92 procent, bij Metalektro 90 procent en bij Metaal & Techniek 87 procent.

Sommige pensioenfondsen, zoals Zorg & Welzijn, vragen politiek Den Haag om meer dan de reguliere drie jaar om uit de problemen te komen. In de tweede helft van februari beslist minister Donner van Sociale Zaken (CDA) of het kabinet met maatregelen moet komen om de pensioencrisis te bestrijden.

De meeste grote pensioenfondsen hebben dit jaar de prijscompensatie op pensioenen geschrapt. Dit treft werknemers én gepensioneerden. Metalektro en Metaal & Techniek hebben nogmaals de pensioenpremies verhoogd.

Het vierde kwartaal was voor de pensioenbeleggers desastreus. De verliezen op aandelen liepen op tot meer dan 20 procent en kwamen over heel 2008 uit op ruim 39 procent (ABP) tot bijna 46 procent (Metalektro). De beleggingsverliezen zijn met de snel gedaalde rente in het vierde kwartaal verantwoordelijk voor de ongekende verslechtering van de positie van de pensioenbeleggers. Pensioenfonds Zorg & Welzijn becijfert dat bijna de helft van de verslechtering voor rekening komt van de rentedaling. Hoe lager de rente, hoe hoger de pensioenverplichtingen.