Plan voor fusie havens Amsterdam en Rotterdam

Den haag, 28 april. De havenbedrijven van Rotterdam en Amsterdam moeten op termijn samenwerken of fuseren. Op die manier hoeven ze niet te concurreren en kunnen nutteloze investeringen worden voorkomen. Dat stelde de onafhankelijke Raad voor Verkeer en Waterstaat gisteren in een advies aan minister Eurlings (Verkeer en Waterstaat, CDA).

Door een betere samenwerking of fusie kan een Nederlands havennetwerk (‘Gateway Holland’) worden gecreëerd. Schiphol – één bedrijf dat actief is op meerdere locaties – is daarbij het voorbeeld, aldus de raad. De zeehavens werken nu al samen maar dat blijft beperkt tot bijvoorbeeld automatiseringssystemen en specifieke samenwerkingsprojecten.

Commerciële samenwerking komt nauwelijks van de grond, aldus het advies. „De zeehavens willen niet worden beperkt in hun keuzevrijheid voor bijvoorbeeld het al of niet aannemen van lading. Uiteindelijk is het voor de havenbeheerders toch ieder voor zich.” Klaas Westdijk van de raad meent dat het nu tijd is om „de laatste stap” te zetten.

Volgens de raad kan er veel geld worden bespaard als er bijvoorbeeld niet meer wordt geïnvesteerd in terminals waar schepen niet willen aanleggen. Amsterdam heeft een moderne containerterminal gebouwd terwijl voor de overslag van containers Rotterdam geschikter is. De Rotterdamse haven is beter toegankelijk voor grotere zeeschepen. Cruiseschepen zouden daarentegen alleen moeten aanleggen in Amsterdam, dat een grote passagiersterminal dicht bij de binnenstad bouwde.

„Het gaat om het nationaal belang. We moeten elke keer weer zorgvuldig kijken naar wat het beste is voor de BV Nederland”, aldus Westdijk. De investeringen in de haven zijn de verantwoordelijkheid van de bedrijven zelf, stelt hij. „Daar achteraan volgen grote bijdragen van het Rijk voor bijvoorbeeld de aanleg van wegen. En ook in het achterland moet veel in de infrastructuur worden geïnvesteerd.” Als Rotterdam en Amsterdam te weinig samenwerken leidt dat dus tot verspilling van publiek geld, aldus de raad.

Een woordvoerder van de Rotterdamse haven zegt dat er met Amsterdam wordt samengewerkt „daar waar het zin heeft”. Meer samenwerking heeft alleen zin als de Amsterdamse haven verzelfstandigd is, zegt hij. „Bij samenwerking moet marktwerking leidend zijn. Dan ben je af van politieke afwegingen en kun je kijken naar de strategische zin en het financiële nut van beslissingen.” De Amsterdamse havenwethouder Freek Ossel wil niet reageren omdat hij de inhoud van het advies niet kent.