Orkaanseizoen kan bestrijding olielek belemmeren

Rotterdam, 31 mei. Oliemaatschappij BP start een nieuwe poging om het olielek in de Golf van Mexico te dichten. Al het werk moet ook dit keer worden verricht door op afstand bestuurbare robots. Een complicatie: het orkaanseizoen begint bijna.

De Britse oliemaatschappij BP heeft zijn zoveelste nederlaag geleden in de strijd om het olielek op de bodem van de Golf van Mexico te dichten. Ook de laatste methode, de zogeheten top kill, heeft niet gewerkt. Zaterdag kondigde BP aan deze poging te staken, nadat twee eerdere methodes ook al waren mislukt. De olie blijft uit het lek spuiten, nu al bijna zes weken lang.

Meer in NRC Handelsblad

Lees vandaag in NRC Handelsblad meer over het olielek van BP in een achtergrondartikel over de alternatieven die nog resten om het lek te dichten (31 mei, voorpagina & pagina 9). Daarnaast schrijven de analisten van Breaking Views over de politieke schade van het olielek voor president Obama (pagina 10). Vanaf 15.00 uur zijn de artikelen voor (web-)abonnees tevens beschikbaar in de digitale editie.

Terwijl BP zich beraadt op volgende stappen, groeit de ramp in omvang. Er is meer olie gelekt dan bij het zinken van de olietanker Exxon Valdez voor de kust van Alaska, in 1989. Daarmee is de olieramp inmiddels de grootste uit de Amerikaanse geschiedenis.

BP is afgelopen weekend, in overleg met de Amerikaanse overheid, begonnen aan de volgende poging. Dit keer is de bedoeling om eerst de afgebroken riser, het stuk pijpleiding tussen het boorplatform en de boorput, af te snijden. Vervolgens moet er over het lek een kap komen. Een definitieve oplossing is het niet, heeft BP al laten weten.

De platforms en de schepen van waaruit het bedrijf nu opereert om het lek te dichten krijgen vanaf volgende week te maken met het nieuwe orkaanseizoen, dat tot oktober duurt. Of ze ongehinderd door kunnen blijven werken, is nog maar de vraag.

Mislukt het nieuwe plan, dan rest nog één oplossing: het boren van een zogeheten relief well. Dat is een nieuwe put die in een diagonale lijn tot helemaal onderaan de oorspronkelijke put wordt geboord. Die wordt dan onder hoge druk vol gespoten met zware boorvloeistof, die als het ware de opwaartse stroom met olie en gas afsnijdt. Daarna wordt de pijp gedicht met cement.

Het boren van een relief well kost tijd. BP houdt het zelf op augustus voordat deze oplossing zou werken. Voor de zekerheid boort het twee relief wells.

Menselijk falen bij Deepwater Horizon

De blow out bij het boorplatform Deepwater Horizon was waarschijnlijk het gevolg van een opeenstapeling van menselijke fouten. Een overzicht van de drie fouten die hebben bijgedragen aan de ramp:

1. Problemen met de cementlaag

Een boorpijp is opgebouwd uit onderdelen die smaller worden naarmate er dieper wordt geboord. De boorpijp wordt in de schacht aan de buitenkant afgedicht met cement. Bij elke overgang van een breder naar een smaller stuk pijp is het essentieel dat het cement aan de buitenkant goed dicht. Anders kan er een lek ontstaan waaruit gas en olie zich naar buiten persen en via de boorput naar boven schieten. Uit getuigenissen blijkt dat er problemen waren met de pas gegoten cementlaag onderaan in de boorpijp (op 4 kilometer onder de zeebodem). Die problemen zijn genegeerd.

2. Er was geen cementen plug

Na de boring op 20 april, de dag van de blow out, plaatste de bemanning van het boorplatform geen cementen plug bovenin de boorpijp. Dat moet wel, want pas daarna kan de riser, het 1,5 kilometer lange stuk pijp tussen de boorpijp in de zeebodem en het boorplatform, worden afgekoppeld en schoongespoeld. In de riser zit net als in de boorpijp zware boorvloeistof, voor neerwaartse tegendruk tegen gas en olie. Die boorvloeistof wordt bij het schoonspoelen van de riser vervangen door zeewater. Dat is veel lichter dan boorvloeistof. Bij gebrek aan een afsluitende plug daalde de neerwaartse tegendruk in de boorpijp en konden gas en olie omhoog schieten.

3. De blow out preventer faalde

De blow out preventer is een stapel noodafsluiters bovenaan de boorpijp. Zij horen onmiddellijk de boorpijp af te sluiten als de druk van gas en olie te groot wordt. Dat gebeurde nu niet. Onduidelijk is vooralsnog waarom niet. Er zijn geruchten dat bepaalde onderdelen ontbraken. Ook zat er wellicht een lek in het systeem dat de sluitklep bedient.