'Bankiers ABN verdienen nog steeds te veel'

De commissie-De Wit

Door onze redacteuren Egbert Kalse en Jeroen Wester

Den Haag, 26 jan. Ook onder minister Bos zouden bankiers te veel verdienen bij ABN Amro. Zij worden „overbetaald”, zeiden experts uit de financiële wereld gisteren tegen de commissie-De Wit, de parlementaire commissie die onderzoek doet naar de kredietcrisis.

Voormalig hoofd personeelszaken van ABN Amro Pauline van der Meer Mohr was zeer kritisch over het nieuwe beloningsbeleid van minister Bos (Financiën, PvdA) bij haar voormalige, inmiddels genationaliseerde, werkgever. Bos zou zich „geen scherp onderhandelaar” hebben getoond.

Bos maakte vorige week bekend dat bestuurders bij ABN nooit meer dan 1 miljoen euro kunnen verdienen (zes ton vast en maximaal 60 procent bonus). De bonus is voortaan niet alleen meer gekoppeld aan financiële doelstellingen, maar ook aan klanttevredenheid en duurzaamheid. De beperking geldt niet voor handelaren.

Bos spreekt salarisverhoging ABN tegen

Minister Wouter Bos van Financiën zei in een reactie bij RTL Z het niet eens te zijn met de uitspraak van Van der Meer Mohr dat de vaste salarissen bij ABN Amro fors zijn gestegen. „Ik snap niet waar ze het vandaan had. Het klopt in elk geval niet met de feiten”, aldus Bos. Vorige week meldde Bos aan de Kamer dat de beloningen van bestuurders zijn met 65 procent verlaagd. (ANP)
Volgens Van der Meer Mohr zijn de variabele beloningen weliswaar beperkt, maar zijn de vaste beloningen soms verdubbeld en beter dan het marktgemiddelde. „Mensen worden grotendeels overbetaald. De salarissen zijn niet meer marktconform.”

Volgens Van der Meer Mohr zullen de hogere basissalarissen bij ABN Amro een „enorme opdrijvende werking hebben” op de totale kosten van de bank, omdat hierin ook pensioenregelingen betrokken zijn. Woensdag hoort de commissie onder andere oud-Rabobank-baas Bert Heemskerk.

Financiële gedrevenheid

Van der Meer Mohr gistermiddag voor de commissie-De Wit over haar ervaringen met de bonuscultuur in het bankwezen spreken. Zij werkte vijftien jaar bij Shell en een kleine twee jaar (van 2006 tot 2008) als hoofd personeelszaken bij ABN Amro.

De overstap van Shell naar de bancaire wereld was voor haar een cultuurshock. „Beloning is een soort hygiënefactor, daar praatte je niet over bij Shell. Als je daar klaagde over je beloning, kon je wel inpakken”, zei ze. Maar bij de bank werd ze verrast door de manier waarop het grote en snelle geld verdienen dominant was. Vooral bij de zakenbankiers stond alles in het teken van de transacties en de winst daarop. „De financiële gedrevenheid ligt er heel dik bovenop en daarna komt er een hele tijd niets.”

In Londen merkte ze dat jonge zakenbankiers een bonus van 1 miljoen pond nog te laag vonden. De jonge bankiers hadden – soms terecht, aldus Van der Meer Mohr – de verwachting om ook al op jonge leeftijd financieel onafhankelijk te worden. „Als zij dan 100 miljoen verdienen voor de bank, willen ze daar direct iets van terugzien. Het is een cultuur die gericht is op instant bevrediging.”

Van der Meer Mohr maakte de vergelijking met tennis (ABN Amro) en tafeltennis (Shell). „Bij tennis wordt gespeeld op het Centre Court van Wimbledon. Tafeltennis krijgt minder aandacht, maar is ook een Olympische sport. De beoefenaars doen het voor de sport. Bij de bankiers gaat het om het prijzengeld.”

Triodos als ideaalmodel

Peter Blom, bestuursvoorzitter van de alternatieve Triodos Bank, mocht de commissie uitleggen dat het ook anders kan. Volgens Blom betaalt zijn bank op de laagste functies beter dan de markt en op de hoogste functies minder dan de markt. „Het verschil tussen het laagste en hoogste inkomen mag niet boven de factor 7,5 komen”, zei de bankdirecteur. Hij schatte desgevraagd dat hij bij Triodos ongeveer de helft verdient van wat hij elders zou kunnen verdienen.

Commissielid Fatma Koser Kaya (D66) vroeg aan Blom wie nu eigenlijk de eigenaar van de bank is als dat niet de aandeelhouders zijn. „De onderneming is van zichzelf.” Triodos hanteert certificaten waarbij de houders daarvan geld ter beschikking stellen aan de bank in ruil voor rendement, maar zonder daar zeggenschap voor te krijgen in het beleid van de bank.

Triodos werd, net als de Rabobank vorige week, als een soort ideaalmodel door de commissie onthaald. De bank is ongeschonden door de crisis gekomen, zei Blom, hoewel de recessie ook Triodos raakte. „We zijn niet schuldig, maar ik voel me wel verantwoordelijk voor wat er gebeurd is.”

Gepubliceerd in:
Crisiscommissie
Economie