La Vie Moderne

Door André Waardenburg

De camera glijdt langzaam over een landweggetje, het brede cinemascopebeeld geeft de toeschouwer volop de gelegenheid het landschap tot zich te nemen. Op de geluidsband klinkt Gabriel Fauré’s Elégie voor cello en piano, opus 24. De toon is gezet. De donkere klankkleur van de cello stemt onmiddellijk melancholiek. Een elegie is niet voor niets een treurdicht waarin een dode beklaagd wordt.

Trailer van La Vie Moderne:

In Raymond Depardons La vie moderne is de overledene het boerenbedrijf, dat overal aan het verdwijnen is. Depardon, zelf zoon van een boer, keert in het laatste deel van zijn Profils Paysans-trilogie terug naar de boeren die hij eerder filmde in L’approche (2001) en Le quotidien (2005). Het derde deel is opnieuw gefilmd volgens een strak concept. De gesprekken die hij voert met de vaak zeer oude boeren vinden altijd plaats aan de keukentafel, met koffie en koekjes binnen handbereik. Het zijn keuvelgesprekjes: „Hoe gaat het?” en „Wat vind je van de nieuwe vrouw van Alain?”

De geïnterviewden zijn stug, zwijgen veel, kijken strak voor zich uit. Maar juist in hun stilzwijgen ligt een hele wereld besloten. En dat weet Depardon, die de camera gewoon laat draaien. Uit het ongemak van de boeren blijkt veel meer wat ze vinden over hun leef- en werkomgeving dan uit welk uitgebreid antwoord dan ook. Uit de vragen die ze wél beantwoorden blijkt dat hun bestaan ten dode is opgeschreven. De ouderen hebben geen opvolgers en worden zoetjesaan gedwongen de weinige schapen, koeien en geiten die nog over zijn te verkopen. Waarom ze geen opvolgers hebben, is zonneklaar. Het is een zwaar bestaan, met weinig opbrengst. De boerenzoon die gedwongen werd de boerderij van zijn ouders over te nemen, beklaagt zich. Hij zou liever iets anders doen, zelfs borden wassen in een restaurant is beter dan een tractor besturen.

Hoewel het treurig is wat Depardons camera registreert, is La vie moderne geen nostalgische, sentimentele film. Het gaat zoals het gaat. In het moderne leven is geen plek meer voor kleine boerenbedrijven. Ouderwetse boeren sterven uit, zoals het ontroerende coda van zijn film duidelijk maakt: hierin zijn kort de mensen te zien die overleden sinds zijn vorige documentaire (Le quotidien uit 2005) over deze Zuid-Franse boerenstreek.

Gepubliceerd in:
film
Filmarchief