R U There
De Nederlandse ‘gamer’ Jitze doet in Taipei mee aan een kampioenschap
computerspelen. Volledig geconcentreerd kijkt hij naar het computerscherm,
zijn hand klikt als een bezetene op de muis. Hij is heer en meester over dit
universum. Maar als hij getuige is van een dodelijk scooterongeluk, verliest
hij langzaam zijn controle over de wereld.
Bekijk de trailer van R U There:
Wat begint met concentratiestoornissen, eindigt in een schouderblessure, waarna zijn coach hem uit het team zet. Hij staat er alleen voor. Een tikje ontredderd zoekt hij op enigszins onbeholpen manier contact met het meisje Min Min dat hij herkent uit de hotelbar. Overdag staat zij schaars gekleed in een betelnoot-winkeltje, ’s nachts is zij de gastvrouw van rijke, oudere zakenmannen in het hotel waar Jitze verblijft. Dus doet ze vast ook wel aan massages denkt de sociaal onhandige Jitze en vraagt haar de pijn in zijn schouder te verlichten. Uiteraard tegen betaling. Later betaalt hij haar om mee te mogen naar haar oom en tante, die ergens op het platteland wonen.
Zonder veel uitdrukking
Stijn Koomen speelt Jitze zonder veel uitdrukking, maar dat past wonderlijk goed bij de rol van iemand aan wie het leven grotendeels voorbijgaat. Ke Huan-ru is goed als de mysterieuze schoonheid wier motieven nooit helemaal helder worden.
De tweede film van David Verbeek (1980) was dit voorjaar geselecteerd voor het Un Certain Regard-programma van het filmfestival van Cannes. R U There won geen prijs, maar werd wel aan een aantal landen verkocht, waaronder Frankrijk. Verbeeks film is, net als voorganger Shanghai Trance (2008), een portret van zijn eigen rusteloze generatie, eentje die opgroeide in een digitale wereld en behendiger lijkt met virtueel dan werkelijk contact. Maar R U There is geen film die gemakzuchtig commentaar levert op de 21ste-eeuwse nieuwe mens. Gamers zijn hier geen wereldvreemde nerds en virtualiteit is niet alleen een vloek maar ook een (kleine) zegen. Jitze leert in de virtuele omgeving van Second Life zich te ontspannen en zijn ‘avatar’ kan hier tijdelijk en vredig met iemand samenzijn met wie hij in het echte leven nauwelijks overeenkomsten heeft.
Dat Verbeek niet denkt in termen van botsingen tussen echt en virtueel blijkt ook uit de filmstijl waarin de diverse werelden uiteindelijk moeiteloos in elkaar overvloeien. R U there is losser geregisseerd dan Shanghai Trance en dat is een positieve ontwikkeling, maar nog iets meer emotie zou de film goed hebben gedaan.
Blootstelling fysieke omgeving
De tweede helft van R U There bevat niettemin twee prachtige scènes waaruit onmiskenbaar de behoefte aan aanraking en blootstelling aan een fysieke omgeving blijkt. Na zijn ontwaken in het huis op het platteland loopt Jitze de ongerepte natuur in, waarna de camera langzaam van binnen naar buiten beweegt en het majestueuze berglandschap zich kalm ontvouwt; een cruciale camerabeweging. Jitze laat zijn verstikkende binnenwereld achter zich en maakt eindelijk contact met de buitenwereld. Een bevrijdend gevoel dat door Verbeek wordt gemarkeerd door hem vlak erna in een meertje te laten zwemmen en al lachend Min Min en haar broertje onder te spatten. Even later vraagt hij of hij Min Min mag aanraken. Het levert een tedere sleutelscène op; het kloppende hart van de film. Jitze’s lichaam en geest zijn eindelijk in balans.