Is ontwikkelingshulp nog van deze tijd?

Het maatschappelijk draagvlak voor ontwikkelingshulp vertoont scheuren. De roep om de hulp drastisch bij te stellen klinkt steeds luider. Ontwikkeling en hulp zijn twee verschillende begrippen die volstrekt ten onrechte worden samengevoegd, betoogde op 8 februari Piet Emmer, hoogleraar geschiedenis van de Europese expansie. Ook wordt ten onrechte gedacht dat ontwikkelingshulp duurzame economische ontwikkeling in gang kan zetten. Dat kan alleen de markt, stelde Emmer, en daarom kan ontwikkelingshulp beter worden afgeschaft.

Voor de armste landen is hulp nog steeds onmisbaar omdat marktwerking daar tekortschiet, repliceerde op 18 februari Agnes van Ardenne, staatssecretaris voor ontwikkelingssamenwerking. Om de hulp zo effectief mogelijk te laten verlopen, moet er weer een minister voor ontwikkelingssamenwerking komen, betoogde zij. ,,Marktwerking is niet het hoogste goed op aarde, maar hulp en handel horen hand in hand te gaan, aansluitend bij een verstandig beleid in arme en in rijke landen.’’

 

Jan Breman, emeritus-hoogleraar vergelijkende sociologie van niet-westerse gebieden, stelde op 25 februari dat beide betogen overtuigingskracht missen. De armoedebestrijding moet volgens hem eindelijk eens prioriteit krijgen. ,,Waarachtiger uitvoering van die opdracht vergt een kritische heroverweging van de uitbesteding van het ontwikkelingsfonds aan transnationale monetaire instellingen.’’ Breman meent dat Nederland de sturing te veel uit handen heeft gegeven aan de Wereldbank Vindt u ook dat ontwikkelingshulp op de helling moet? Is de huidige hulp zonder marktwerking tot mislukken gedoemd? Kan een minister van ontwikkelingssamenwerking die hulp weer effectief doen verlopen? Wordt inderdaad teveel sturing in handen van de Wereldbank gelegd? Of moeten we het op een geheel andere manier organiseren? Kortom: is ontwikkelingshulp eigenlijk nog wel van deze tijd?