Weermachine houdt première Karavaan droog
Met de première van de opera Drebbel, het Volmaakte Rood is het reizende theaterfestival Karavaan, dat door Noord-Holland trekt, begonnen.
Amsterdam, 19 juli. Het publiek zit op strobalen die tegen een glooiende zandheuvel liggen in de industriewijk Overstad in Alkmaar. Gisteravond vond hier de première van de opera Drebbel, het Volmaakte Rood plaats. Met deze première begint het reizende theaterfestival Karavaan, dat vanaf vandaag tot begin augustus door Noord-Holland trekt. Rockzanger Thé Lau van de voormalige groep The Scene vertolkt de rol van de Alkmaarse geleerde Cornelis Drebbel.
Op de zandvlakte in de openlucht is een reusachtig decor verrezen dat oogt als een helse machine met tandwielen, contragewichten en vuurspuwende apparaten. In dit laboratorium werkt dag en nacht de Alkmaarse geniale geleerde Cornelis Drebbel (1572-1633) aan de uitvinding van fantastische projecten, zoals de onderzeeboot, het volmaakte scharlakenrood, een weermachine en het perpetuum mobile. Op de voorgrond, in een waterpartij, drijft een futuristisch apparaat dat evengoed een ruimtevaartuig kan zijn als de duikboot zelf.
Een mooi detail van de opvoering is de uitvinding door Drebbel van de weermachine. Drebbel toont aan dat hij de zon met tropische hittekracht kan laten schijnen, dat hij sneeuw uit de hemel tovert en regenbuien laat neersuizen. Menig toeschouwer kijkt tegelijkertijd naar de steeds donker wordende wolken die uit het westen kwamen aandrijven, maar weergod Drebbel kon de stortbui tijdens de voorstelling voorkomen. Die komt erna.
De combinatie van de rauwe, ruige stem van Thé Lau met de lyrische, gevoelige muziek van Kees Wieringa is de kracht van Drebbel. Wieringa liet zich inspireren door de vroege barokmuziek met zijn polyfone en tegelijk emotionele muzikale lijnen. Componisten als Monteverdi en Händel klinken mee terwijl ook hedendaagse intervallen, akkoorden en ritmes zijn te beluisteren, die herinneren aan de minimal music van Philip Glass. Het verhaal dat de opera vertelt is eenvoudig en helder neergezet en speelt zich af in het heden, alsof de uitvinder uit de dood is opgestaan: Drebbel wordt achtervolgd door zijn veeleisende weduwe (sopraan Karin ten Cate) die hij met grote schulden heeft achtergelaten. Indien hij de formule ontdekt voor de verfstof rood, levert dat kapitalen op. De mezzosopraan Maria Tesselschade is degene die het heden verbindt met de zeventiende-eeuw. Zij komt aangevaren in een roeibootje en declameert haar gedichten over Drebbel, die ‘woont tussen de maden’. Zangeres Lotte Bovi maakt van Maria Tesselschade een gracieuse verschijning die over de vloer lijkt te zweven. De duetten tussen Thé Lau met de sopranen Karin ten Cate en zijn nieuwe echtgenote Priscilla van der Feen zorgen voor een bijzondere muzikale ervaring: rock en renaissance, ruig en zuiver, rauw en hoog vormen een eenheid.
De uitvoering eindigt in overweldigend rood, precies zoals Drebbel dat gewild zou hebben als hij weet had gehad van deze opera. Hij strooit kleurkorrels in een destilleerkolf met water en ja, volmaakt schitterend rood licht op. De verfstof volmaakt rood bestaat. Vanaf nu kunnen koningen en vorsten hun grauwe kleren oogverblindend maken. Aan het slot baadt de speelvloer in het rood en laten kinderen, die tot het koor behoren, rode ballonnen boven Alkmaar op die wegvliegen tegen de inmiddels zwarte hemel.