Mark Felt (1913-2008)

Mark Felt was de anonieme bron die hielp Watergate te onthullen, wat leidde tot de val van de Amerikaanse president president Nixon. 'Deep Throat' bleef zijn rol heel lang ontkennen.

De schimmige figuur die centraal stond in een van de meest boeiende drama’s uit de Amerikaanse politiek is op 18 december op 95-jarige leeftijd overleden. W. Mark Felt was als Nr. 2 van de federale recherche FBI de belangrijkste bron van Washington Post-journalisten Bob Woodward en Carl Bernstein in hun verslaggeving over het Watergate-schandaal, begin jaren zeventig. Hun onthulling van de betrokkenheid van het Witte Huis bracht president Richard Nixon in 1974 uiteindelijk ten val.

Het reportersduo voerde hem op als ‘Deep Throat’, genoemd naar een populaire pornofilm uit die jaren. Al tijdens het uitbreken van het schandaal werd geopperd – onder meer door Nixon zelf en zijn medewerkers – dat Felt achter dat pseudoniem schuilging.

Hij beschikte als plaatsvervangend FBI-directeur over alle bewijs over de inbraak in het hoofdkwartier van de Democratische partij in het Watergate-gebouw in juni 1972, tijdens de herverkiezingscampagne van Nixon. Felt zette de journalisten tijdens heimelijke ontmoetingen op het spoor dat Witte Huis-functionarissen de inbrekers betaalden. „Volg het geld”, luidde zijn advies aan Woodward. Die had met Felt een nauwe band opgebouwd na een toevallige ontmoeting met hem in het Witte Huis, in 1970.

Het motief voor Felts ‘verraad’ aan de president zou zijn geweest dat Nixon hem gepasseerd had voor de post van FBI-directeur. Hij overtrad met het lekken de wet en alle interne regels van de FBI. De ironie wilde dat hij uiteindelijk zelf verantwoordelijk zou worden voor het achterhalen van het lek binnen de dienst.

Felt zou vervolgens decennialang expliciet ontkennen dat hij dit zelf was. „Ik ben het niet en ik was het niet”, zei hij in 1974. Om in 1979 in zijn memoires te stellen: „Ik heb nooit informatie gelekt aan Woodward of Bernstein.”

Naast de twee verslaggevers kende alleen hun toenmalige hoofdredacteur Ben Bradlee de identiteit van de bron. Zij beloofden deze pas te onthullen na diens dood. Deep Throat werd zodoende legendarisch. Ook dankzij de bestseller All The President’s Men’ die Bernstein en Woodward over de affaire schreven en die in 1976 succesvol verfilmd werd met Hal Holbrook in de rol van de anonieme tipgever.

Mei 2005 koos Felt er uiteindelijk zelf voor om naar buiten te treden. Op aandringen van zijn familie, die vond dat hij als ‘Amerikaanse held’ de eer van zijn daad nog bij leven moest opeisen, biechtte de toen 91-jarige Felt op in tijdschrift Vanity Fair: „Ik ben de man die ze Deep Throat noemen.”