Rellen bij demonstratie Kopenhagen
Een grote demonstratie in Kopenhagen, waar deze en volgende week de klimaattop gehouden wordt, begon gemoedelijk, maar mondde uit in rellen. Honderden demonstranten werden opgepakt. ,,Als ik dit had geweten was ik nooit naar Kopenhagen gekomen", aldus een arrestant.
Kopenhagen, 12 dec. Tienduizenden demonstranten liepen zaterdagmiddag in Kopenhagen een lange protestmars om hun zorgen over de klimaatverandering te uiten. Daartegenover stonden zeker tienduizend agenten. De Deense politie heeft voor de gelegenheid een wagen met waterkanonnen laten ontwerpen, politieauto’s van Duitsland geleend en een helikopter uit Zweden op bezoek. Die cirkelt al de hele ochtend over de stad. Zijn gezoem lijkt precies afgestemd op de luidsprekers voor het parlement, waaruit de ijle trip hop van Massive Attack klinkt. De sfeer is rond het middaguur nog gemoedelijk.
Op het plein zoeken de demonstranten hun eigen groep op. De groepen vinden op hun beurt aanverwante groepen. De Nederlandse delegatie van de Internationale Socialisten staat tussen de Britse zusterorganisatie, de marxisten – herkenbaar aan hun vanen met hamers en sikkels - en de Maoïsten, die oproepen tot een revolutie der proletariërs. Met andere antikapitalisten en de vakbonden vormen zij het ‘rode blok’.
Na enkele toespraken, onder andere van fotomodel Helena Christensen, gaat de stoet van start. Het is dan twee uur ’s middags.
Voorop gaat een bont gezelschap met een groep Chinezen, een aantal Indiërs, een handvol Australiërs. Zij hebben elk een boodschap voor hun eigen regering. Ook de aanwezige Tibetanen en de Iraniërs grijpen de demonstratie aan voor hun eigen zaak. Hier klinkt het: 'Free Tibet'. En: 'Free Iran'. Twee Deense activisten dragen een beddenlaken met 'Troops out of Iraq and Afghanistan'. Ook de Koerden zijn van de partij.
Daarachter komen de ‘groenen’. Greenpeace draagt een opgeblazen sneeuwpop mee, er is een zingende gorilla. Hier vinden de meeste individuen aansluiting. Ze zingen 'Save the world' in alle toonaarden en dansen op reggaemuziek. Ze krijgen borden uitgedeeld: 'Er is geen planeet B' en 'Bla bla bla, action now'. Er zijn tal van kinderwagens.
Achter de ‘roden’ lopen losse plukjes jongeren, zonder borden, zonder slogan. De zogenoemde ‘autonomen’ of het ‘zwarte blok’ – herkenbaar aan hun zwarte, militante kleding, aanwezig bij nagenoeg elke grote protestmanifestatie en altijd bereid tot rellen – is niet direct zichtbaar. Zij willen zich niet bij de grote protestmars aansluiten en bereiden zich in zijstraatjes en parkjes voor op een confrontatie met de politie. Dat duurt niet lang.
Nog geen uur na het begin van de mars klinkt het geluid van explosieven bij het ministerie van Buitenlandse Zaken. Molotovcocktails, zegt een vrijwilliger, die het protest in goede banen moet leiden. Dan zetten de agenten, die de menigte tot nu toe nog rustig gade sloegen, hun helmen op en komen uit alle hoeken en gaten busjes van de mobiele eenheid aangesneld. De helikopter blijft hangen.
De sfeer wordt direct grimmig. Jongens en meisjes trekken hun sjaal tot over hun neus – hetgeen in Denemarken bij demonstraties verboden is. Ze maken stokken van protestborden. Naast een ingeslagen ruit van een ME-busje ligt een steen. Ook het oude beursgebouw en een agent zouden door stenen zijn geraakt.
De politie laat de autonomen nog even doorlopen en omsingelt dan plotseling de staart van de demonstratie. Omstanders en groepjes die in de buurt van het zwarte blok liepen worden doorgelaten en omgeleid naar de grote stoet, die vreedzaam de weg vervolgt naar het conferentiecentrum van de klimaattop, zo’n vijf kilometer buiten het centrum. Maar de autonomen zitten als ratten in de val.
Een groep van ongeveer zeshonderd man wordt bij de polsen geboeid met tie-wraps en in tien lange rijen op het asfalt van de Amagerbrogade neergezet. De politiemacht is stevig toegerust met kogelvrije vesten, knuppels, pepperspray en honden. Maar die blijken overbodig. Heel beheerst lopen de agenten langs de rijen. Af en toe mag een arrestant onder begeleiding tegen de muur van een dierenspeciaalzaak plassen.
Achter de afzetting van ME-busjes verzamelt zich een groep Deense, Duitse, Franse en Oostenrijkse sympathisanten van Attac, een internationaal netwerk van andersglobalisten. Zij trommelen, fluiten en scanderen ,,laat ze gaan!” en ,,zo ziet democratie eruit”. De politie blijft onvervroren staan. Tot zij de trommelaars koel de straat uitveegt. Dan is het al donker. Blauwe zwaailichten kaatsten tegen de gevels.
Binnen de afzetting worden de arrestanten een voor een in gele stadsbussen afgevoerd. Zij die blijven zitten, kermen. De vechtlust is van hun gezichten verdwenen. Ze hebben dorst, de billen slapen, hun voeten bevriezen. Ze roepen dat dit marteling is, dat hier mensenrechten worden aangetast, dat de agenten nazi’s zijn. Op alle mogelijke manieren proberen ze de benen te strekken. De politie geeft geen kik, laat de pers vrij rondlopen.
Een arrestant, die zegt dat hij Georg Buder heet en afkomstig is uit het Duitse Jena, weet niet waarom hij hier zit, zegt hij. ,,Ik heb niks gedaan en nog geen aanklacht gehoord.” Hij werd plotseling ingesloten, maar hoort niet bij de relschoppers, zegt hij. Bruder (19) is mee met de jeugdafdeling van de Duitse partij Die Linke. ,,Ik kwam voor een goede zaak. Maar als ik dit had geweten was ik nooit naar Kopenhagen gekomen.” Voorlopig zit hij vast.
|
|
|
|
|
Het nieuwsthema over Kopenhagen, met een aanklikbare kaart over de wereldwijde CO2-uitstoot. |
Wat bent u bereid op te geven om de CO2-uitstoot te verminderen? Doe mee met het Klimaatoffer. |
Redacteur Paul Luttikhuis blogt op het Klimaatblog over het politieke speelveld en het wetenschappelijke debat. |