Ratten hebben hormoon nodig om elkaar te herkennen

Rotterdam, 27 febr. Ratten hebben veel vasopressineneuronen in het geurcentrum van hun hersenen. Die neuronen zijn bepalend voor het herkennen van soortgenoten. Dat is ontdekt nadat onderzoekers de vasopressineneuronen stillegden, of de genen ervoor uitschakelden. Met soortgenoten die ze al eens eerder hadden ontmoet maakten de ratten dan steeds opnieuw kennis (Nature, 25 februari).

Vasopressine reguleert in het lichaam temperatuur en waterhuishouding, maar in de hersenen heeft het hormoon invloed op agressie en sociaal gedrag, waaronder paarbinding.

Bij ratten speelt het geurcentrum in de hersenen een grote rol bij sociale herkenning, schrijven de neurowetenschappers in Nature. Dit centrum zit in de hersenen vlakbij de neus en bevat veel neuronen die vasopressine uitscheiden.

Om de functie van die neuronen te achterhalen, voerden de onderzoekers kennismakingsexperimentjes uit met ratten. Ze lieten een volwassen rat steeds kennismaken met een jongere soortgenoot, waarna die werd weggehaald en samen met een andere jongeling werd teruggeplaatst. De volwassen rat nam vooral de tijd om aan het nieuwe exemplaar te snuffelen, omdat hij de ander al kende. Maar als de onderzoekers de rat vooraf een injectie gaven die de activiteit van vasopressine platlegde, snuffelde de oudere rat aan beide jongeren even lang.

Volgens de onderzoekers werkt vasopressine bij ratten als filter van geurinformatie. Het geurprofiel van een ‘bekende’ wordt na de kennismaking in het brein opgeslagen. Komt deze geur weer langs, dan koppelt vasopressine deze aan de opgeslagen informatie. Mogelijk slaan de ratten de geurinformatie op in combinatie met hun ervaring. Vasopressine speelt ook een rol bij agressief gedrag. De onderzoekers vermoeden dat ratten na een slechte ervaring met een soortgenoot bij een nieuwe ontmoeting direct agressief reageren.