Commissie: IPCC moet snel veranderen

Voorzitter Pachauri van het Klimaatpanel.
Door onze redacteur Karel Knip

Rotterdam, 30 aug. Het VN-panel voor klimaatanalyse IPCC moet zijn management snel veranderen om het hoofd te kunnen bieden aan de publieke bemoeienis met het klimaatonderzoek. En aan de enorme uitbreiding van dat onderzoek, inclusief de ongekende hoeveelheid literatuur die het oplevert.

Dat is de voornaamste conclusie waartoe een onafhankelijke onderzoekscommissie gekomen is. De betreffende commissie van de InterAcademy Council (een samenwerking van een vijftiental academies van wetenschappen) was in maart door zowel de VN als het IPCC zelf verzocht de procedures van het IPCC tegen het licht te houden. Dat was kort nadat een aantal fouten was ontdekt in het IPCC-deelrapport van 2007 waarin de gevolgen van klimaatverandering werden beschreven. In de media is daarna het beeld ontstaan dat de IPCC-rapporten niet langer betrouwbaar waren.

Hoe verder? Wat zijn de gevolgen van het rapport en hoe moet het nu verder met het Klimaatpanel? Lees een achtergrond van onze wetenschapsredacteur Karel Knip dinsdag 31 augustus in NRC Handelsblad. Vanaf 15 uur ook beschikbaar voor (web)-abonnees via de digitale editie.

De commissie, onder voorzitterschap van de emeritus hoogleraar economie Harold Shapiro (Princeton), heeft zijn conclusie vandaag aan VN-secretaris generaal Ban Ki-moon aangeboden. Shapiro onderstreepte dat niet is gekeken naar de wetenschappelijke inhoud van de IPCC-klimaatrapporten. Alleen de managementstructuur en de werkwijze van het IPCC zijn onderzocht op doelmatigheid en overtuigingskracht. Wezenlijke tekortkomingen heeft de commissie niet gevonden. Ze constateert dat het IPCC succesvol is geweest in het opstellen van de diverse klimaatrapporten.

Wat het management betreft vindt de commissie wel dat dat professioneler moet worden dan het sinds 1988, toen het IPCC werd opgericht, is geweest. De steeds kritischer houding van het publiek maakt een belangrijke aanpassing noodzakelijk. Het zittende bestuur reageerde traag en niet doeltreffend toen de fouten werden onthuld, aldus de commissie. Zij stelt de oprichting voor van een 'uitvoerend comité' waarin ook niet-klimaatwetenschappers zitting zouden kunnen nemen. Het comité zou een senior-wetenschapper als uitvoerend directeur moeten krijgen. De zittingstermijn van de IPCC-voorzitter (op dit moment Rajendra Pachauri) en de verschillende deelvoorzitters zou beperkt moeten blijven tot een termijn van zes jaar (in plaats van het dubbele daarvan) om te voorkomen dat men vastroest in onwrikbare standpunten en visies.

Verder bepleit de IAC-commissie meer openheid bij de selectie van de auteurs die de verschillende klimaatrapporten opstellen. Ook zouden er strengere regels moeten komen voor het gebruik van zogenoemde 'grijze literatuur', literatuur die niet de gangbare strenge toetsing in een 'peer review' heeft ondergaan, zoals overheidsrapporten en rapporten van de Wereldbank.

Ten slotte moet het IPCC meer lijn brengen in de wijze waarop het onzekerheid in voorspellingen aangeeft.

Gepubliceerd in:
Wetenschap